Twoja wyszukiwarka

TADEUSZ KALETA
RYZYKO BYCIA NA SZCZYCIE
Wiedza i Życie nr 1/1996
Artykuł pochodzi z "Wiedzy i Życia" nr 1/1996

Pawian (Papio cynocephalus) jest zwierzęciem o bardzo złożonym życiu społecznym. Niedawno naukowcy amerykańscy pod przewodnictwem C. Packera z Uniwersytetu Minnesota badając te zwierzęta w Rezerwacie Gombe doszli do wniosku, że wysoki status społeczny samicy pawiana grozi jej podwyższonym ryzykiem zaburzenia płodności, na przykład poronieniem we wczesnym okresie ciąży. Jest to o tyle zaskakujące, że do tej pory takie zaburzenia odnotowywano raczej u osobników stojących nisko w hierarchii społecznej.

Okazuje się, że stres "społeczny" (wynikający z pozycji dominantki) może u tych samic nawet zablokować ruję. Packer i współpracownicy wyjaśniają, że dla samic pawiana stojących wysoko w hierarchii status ten wiąże się z koniecznością częstego wchodzenia w konflikt z innymi osobnikami. Towarzyszy temu podniesienie się w ustroju tych samic poziomu hormonów męskich (androgenów), co w efekcie prowadzi do zaburzeń płodności.

Jednakże inni badacze amerykańscy kwestionują zasadność wniosków grupy Packera, odwołując się m.in. do własnych obserwacji grup pawianów w innych miejscach. Nie stwiedzono tam zjawiska zaburzeń płodności u samic stojących wysoko w hierarchii społecznej. Tak więc prawdopodobnie dopiero dalsze obserwacje wykażą, czy istotnie ceną dominacji u samic pawiana jest ryzyko nie wydania na świat potomstwa.

"Nature" 6551/1995