Twoja wyszukiwarka

JAN DEMBOWSKI
NIEKTÓRE ZAGADNIENIA TRANSPLANTACJI
Wiedza i Życie nr 7/1996
Artykuł pochodzi z "Wiedzy i Życia" nr 7/1996

Lipiec 1926 rok

Od wielu lat pracują różni badacze nad zjawiskami, zachodzącemi w ustroju hydry na skutek tzw. transplantacji lub przeszczepiania części ciała z jednego osobnika na drugi. Przykład wykaże, o jakie zjawiska tu chodzi. Bierzemy dwie jednakowe hydry i jedną z nich przecinamy w poprzek w połowie długości rurki. Połowę górną, zawierającą hypostom z czułkami, ostrożnie nawlekamy na bardzo cieniutki włosek, lub lepiej, na nić szklaną. Następnie w ściance rurki drugiej hydry robimy igiełką mały otwór i wsuwamy doń koniec nici z nawleczoną połową. Przesuwając tę ostatnią wzdłuż nici, osiągamy łatwo, iż obie zranione powierzchnie obojga osobników stykają się z sobą. Dość jest przytrzymać obie hydry przez 15 minut, aby już nastąpił słaby zrost. Po upływie 30 minut możemy śmiało wyjąć naszą nić i pozostawić zwierzątka samym sobie. Otrzymaliśmy podwójnego potwora o dwóch głowach.(...)

Inaczej przedstawia się sprawa, jeśli niewielki kawałek główki z paroma czułkami transplantować na samą główkę innego osobnika. Teraz zacierają się ze sobą dwie indywidualności o przeciwnych tendencjach: główka własna hydry dąży do zachowania całości istniejącej, główka przeszczepiona dąży do utworzenia całości nowej. Ponieważ jednak stara znajduje się w dogodniejszem położeniu, gdyż jest całkowita i pozostała w ścisłym związku z własną rurką, wpływ jej przeważa. W wyniku obcy przybysz zostaje wessany, otrzymujemy więc jednolitą główkę, w której wszelka granica pomiędzy częściami nowemi a staremi wkrótce zanika bez śladu.(...)

We wszystkich przypadkach widzimy więc, iż organizm hydry zachowuje się jak masa plastyczna, która może łączyć się i rozdzielać, ale jednocześnie dąży zawsze ku wydaniu normalnego funkcjonującego osobnika. Możemy stawiać hydrze najróżniejsze problematy, możemy utrudniać jej zadanie w najrozmaitszy sposób, a zawsze spotkamy się z uporczywą dążnością stworzenia z najdziwaczniejszych nawet kombinacyj czegoś całego i jednolitego. Każdy przypadek indywidualny różni się od innych, w każdym hydra używa innych sposobów, stosując je do zmiennej sytuacji. Ale dążność zwierzęcia jest zawsze przejrzysta. Poprzez zmienione warunki i sytuacje dąży ono do stworzenia funkcjonującej całości.(...)