Twoja wyszukiwarka

REDAKCJA
NAGRODY NOBLA 96
Wiedza i Życie nr 12/1996
Artykuł pochodzi z "Wiedzy i Życia" nr 12/1996

Początek jesieni w nauce to Nagrody Nobla. Cały świat z ogromnym zainteresowaniem czeka na ogłoszenie komu przyznano to prestiżowe wyróżnienie. Laureatami Nagrody Nobla w 1996 roku zostali:

* W dziedzinie literatury: WISŁAWA SZYMBORSKA - za poezję, która z ironiczną precyzją odsłania prawa biologii i działania historii we fragmentach ludzkiej rzeczywistości. Przypomnijmy, że tegoroczna laureatka jest czwartą Polką - po Henryku Sienkiewiczu (w 1905 r.), Władysławie Stanisławie Reymoncie (w 1924 r.) i Czesławie Miłoszu (w 1980 r.) - która otrzymała tę zaszczytną nagrodę. Archiwum Nagród Nobla wśród Polaków wymienia też Issaca Bashevisa Singera (w 1978 r.), który urodził się w Radzyminie.

* W dziedzinie fizyki: DAVID M. LEE (65 lat) i ROBERT C. RICHARDSON (59 lat) z Cornell Univesity oraz DOUGLAS D. OSHEROFF (51 lat) ze Stanford University - za odkrycie zjawiska nadciekłości helu-3. Wyniki swych badań opublikowali w 1972 roku. Warto podkreślić, że trzeci z tegorocznych noblistów kończył wtedy studia na nowojorskim Cornell Univestity.

* W dziedzinie chemii: ROBERT F. CURL (66 lat) i RICHARD E. SMALLEY (53 lata) z Rice University w Houston (USA) oraz HAROLD W. KROTO (57 lat) z University of Sussex w Brighton (Wlk. Brytania) za odkrycie fullerenów, trzeciej - odmiany alotropowej węgla.

* W dziedzinie medycyny i fizjologii: PETER C. DOHERTY (56 lat) z University of Tennessee w Memphis oraz ROLF M. ZINKERNAGEL (52 lata) z Uniwesytetu w Zurichu - za odkrycia dotyczące funkcjonowania układu odpornościowego w momencie, gdy rozpoznaje on komórki zarażone wirusem.

* W dziedzinie ekonomii: JAMES A. MIRRLEES (60 lat) z Cambridge University (Wlk. Brytania) i WILLIAM VICKREY (82 lata- zmarł kilka dni po przyznaniu nagrody) z Columbia University za prace z teorii działania w warunkach braku pełnejinformacji.

* Pokojową Nagrodę Nobla otrzymali: biskup CARLOS FELIPE XIMENES BELO oraz JOSE RAMOS-HORTA bojownicy o prawa mieszkańców Timoru Wschodniego.

Jak co roku, laureatom Nagród Nobla poświęcimy odrębne artykuły. W tym numerze poezję Wisławy Szymborskiej omawia artykuł Barbary Riss Triumf zwięzłości.

W tym roku wartość materialna każdej z nagród wynosi 7 mln 400 tys. koron szwedzkich, czyli około 1 mln 100 tys. dolarów. Warto przypomnieć, że w 1901 roku, gdy po raz pierwszy przyznano Nagrody Nobla, były one warte 150 800 koron.