Twoja wyszukiwarka

MARCIN ZALEWSKI
SKRĘCONE IGLAKI
Wiedza i Życie nr 12/1998
Artykuł pochodzi z "Wiedzy i Życia" nr 12/1998

Na północnej i południowej półkuli cyklony wirują w przeciwnych kierunkach, w przeciwnych kierunkach skręcają się także włókna pni niektórych gatunków drzew rosnących na antypodach. Leśnicy najczęściej tłumaczą to niszczące surowiec drzewny zjawisko siłą Coriolisa, ale w gruncie rzeczy jego natura pozostawała do tej pory niewyjaśniona. Norweski leśnik i fizyk S. Skatter twierdzi, że znalazł rozwiązanie zagadki.

Drzewa iglaste, które podlegają skrętowi włókien, zazwyczaj rosną na obu półkulach na obszarach, na których dominują zachodnie wiatry. Korony drzew są najsilniej rozbudowane od nasłonecznionej strony - od południowej na naszej półkuli i od północnej na półkuli południowej. Dlatego u nas zachodnie wiatry, pchając korony, powodują, że skręcają się one w prawo, a w Australii czy Ameryce Południowej w lewo.

Skatter jest przekonany, że prawidłowość ta jest ewolucyjnym przystosowaniem pomagającym przetrwać niszczycielskie huragany. Drzewa nie tylko ulegają wiatrom, ale także ich pnie rosnąc same skręcają się w kierunku zgodnym z zachodnim wiatrem. Na przykład sosna Pinus radiata z półkuli północnej, mimo że zasadzona w Nowej Zelandii, zachowuje prawoskrętną budowę włókien.

By przetestować swą teorię, Skatter wybrał się do Chorwacji, gdzie większość wiatrów wieje ze wschodu. Niestety, rosnące tam gatunki iglaste z natury nie mają wyraźnej spiralnej struktury włókien. Nadal więc potrzebne są dowody na poparcie hipotezy.

"New Scientist", 2126/1998