Twoja wyszukiwarka

WALDEMAR FRĄCKIEWICZ
CUDZE (PAJĄKI) CHWALICIE...
Wiedza i Życie nr 10/2000
Artykuł pochodzi z "Wiedzy i Życia" nr 10/2000

Egzotyczne zwierzęta olśniewają nas wszystkimi barwami tęczy i fantazyjnymi kształtami. Tymczasem w Polsce również możemy spotkać prawdziwe piękności, nawet wśród... pająków.

Tradycyjnemu wyobrażeniu o kolorach pająków najbardziej odpowiadają nasze pogońcowate (Lycosidae), zabarwione na brązowo z czerwonobrązowym pasem biegnącym wzdłuż ciała. Nasz najbardziej znany pająk - krzyżak ogrodowy (Araneus diadematus) - to dla wielu odrażający stwór. Gdy jednak spojrzymy nań z bliska pod światło, zalśni jak prawdziwy diadem. Podobnie urzekające są jego pajęczyny ozdobione błyszczącymi kroplami rosy. Krzyżak zielony (Araneus cucurbitinus) o kulistym jak dynia odwłoku występuje bardzo licznie, ale jest przez nas rzadko dostrzegany ze względu na swą maskującą barwę i niewielkie rozmiary (4-6 mm). Jednym z największych krzyżakowatych w Europie jest tygrzyk paskowany (Argiope bruennichi ), zawdzięczający nazwę ubarwieniu rzeczywiście podobnemu do tygrysa. Spotyka się osobniki przekraczające 2 cm! W Polsce występuje rzadko i jest objęty całkowitą ochroną gatunkową. Najciekawszymi kolorystycznie pająkami są samice kwietnika (Misumena vatia ). Bywają białe, żółte lub żółtozielone, dostosowując się do koloru miejsca, w jakim czatują. Samce, jak u większości gatunków pająków, mają niepozorne rozmiary i ubarwienie. Najczęściej spotyka się zielonkawe z ciemnobrązowym rysunkiem. Kwietniki lubią przesiadywać na kwiatach, ale raczej nie polują na odwiedzające je motyle, lecz na osy, pszczoły lub muchy.

Wielu ludzi jest przekonanych, że pająki tylko czyhają, aby ich ukąsić. Ta obawa może się przerodzić w arachnofobię, czyli lęk przed pajęczakami (Arachnida), który może przybierać czasem postać ostrej psychozy. Jej leczenie polega na uświadomieniu choremu faktycznych źródeł jego lęków oraz na stopniowym "zdejmowaniu złych uroków" z tych niewinnych stworzeń. Jednak nasze rodzime gatunki nie są groźne. Jedynie rzadko spotykany kolczak zbrojny (Chiracanthium punctorium) dysponuje jadem mogącym wywołać bolesny obrzęk ukąszonego miejsca. Trzeba jednak przyznać, że jest to jeden z naszych najbardziej urodziwych pająków, o czerwonobrązowym głowotułowiu, żółtozielonym odwłoku i z czarnymi "butami" na nogach.

Może tych kilka pajęczych portretów urzeknie nas swoim pięknem i spojrzymy na pająki nieco życzliwiej? One też na nas patrzą. Zarówno swoimi dziennymi, jak i nocnymi oczami.

Dr WALDEMAR FRĄCKIEWICZ, absolwent Podyplomowego Studium Fotografii Naukowej i Technicznej Wydziału Biologii UW, adiunkt na Wydziale Pedagogiki i Psychologii UMCS.