Twoja wyszukiwarka

ANDRZEJ PIEŃKOWSKI
SYGNAŁY - NOWY GAZ CIEPLARNIANY
Wiedza i Życie nr 11/2000
Artykuł pochodzi z "Wiedzy i Życia" nr 11/2000

Odkryto nowy związek chemiczny, który może znacznie zwiększyć efekt cieplarniany.

Pentafluorosulfonian trifluorometylu (SF5CF3) występuje w atmosferze w niewielkich ilościach około 0.12 ppt (części na bilion), ale jest potencjalnie najsilniejszym z odkrytych dotąd gazów cieplarnianych. Licząc na jedną cząsteczkę, ma około 18 tys. razy większą od CO2 skuteczność absorpcji promieniowania podczerwonego. Co ważniejsze, jak wykazały analizy antarktycznych rdzeni lodowych, jego stężenie w powietrzu wzrasta o 6% rocznie od 1960 roku, kiedy w ogóle go jeszcze nie było. Oznacza to, że jest całkowicie antropogeniczny.

Własności SF5CF3 są wyjątkowo podobne do sześciofluorku siarki (SF6) - innego niezwykle silnego gazu cieplarnianego, wspomnianego już w Protokole z Kioto [patrz: "Wyrok na CO2", WiŻ nr 5/1998]. SF6 bardzo trudno się jonizuje, dlatego jest chętnie stosowany jako gazowy izolator w urządzeniach i instalacjach elektrycznych, które pracują pod wysokim napięciem, np. w transformatorach. Naukowcy przypuszczają więc, że nowo odkryty związek powstaje z SF6 właśnie pod wpływem wysokiego napięcia.

Zarówno SF6, jak i SF5CF3 mają bardzo trwałą strukturę cząsteczkową średni okres przebywania tych cząsteczek w atmosferze liczy się w tysiącach lat. Z tego względu oba gazy trzeba traktować jako poważny czynnik w bilansie cieplarnianym przyszłej atmosfery.

Science nr 5479/2000