Twoja wyszukiwarka

GRZEGORZ NALEPA
SYGNAŁY - CZERNIAK POD ŚCIANĄ
Wiedza i Życie nr 4/2001
Artykuł pochodzi z "Wiedzy i Życia" nr 4/2001

Poznaliśmy kolejny mechanizm chroniący nowotwory przed układem odpornościowym.

Organizm człowieka potrafi zabijać własne komórki poprzez apoptozę molekularne samobójstwo. Apoptoza służy do likwidacji uszkodzonych i niebezpiecznych komórek, na przykład tych, które mnożą się podejrzanie szybko i mogą się łatwo zmienić w komórki nowotworowe. Niestety komórki raka za wszelką cenę próbują unikać apoptozy - i często im się to udaje.

Naukowcy z Cold Spring Harbor odkryli, że komórki czerniaka (jednego z najbardziej złośliwych nowotworów) przestają wytwarzać Apaf-1, ważne białko kontrolujące apoptozę.

Uruchomienie samobójstwa zaczyna się od otwarcia kanałów błonowych w mitochondriach. Wtedy do cytoplazmy wydostają się cząsteczki cytochromu c, uruchamiające wraz z białkiem Apaf-1 enzymy, które tną wybrane białka komórki i w ten sposób dają sygnał do apoptozy. Bez Apaf-1 inne białka nie mogą niszczyć zbuntowanych komórek, więc czerniak mnoży się mimo obecności uszkodzeń DNA i sygnałów wysyłanych przez inne, zdrowe komórki.

Najciekawsze jest to, że komórki czerniaka wcale nie niszczą genu Apaf-1, tylko "wyciszają" fragmenty DNA kontrolujące jego aktywność. Amerykańskim badaczom udało się z powrotem uruchomić ten gen, znosząc modyfikację DNA komórek rakowych. Stały się one przez to wrażliwe na leki onkologiczne. Przyszłość pokaże, czy podobnie działające leki będzie można zastosować w leczeniu czerniaka i innych nowotworów złośliwych.

Nature nr 6817/2001