Twoja wyszukiwarka

BOGDAN MIŚ
INTERNET - MUZEA W SIECI
Wiedza i Życie nr 8/2001
Artykuł pochodzi z "Wiedzy i Życia" nr 8/2001

Nie tak dawno temu mój znajomy, klasyczny humanista z wykształcenia i przekonania, nastawiony przez długi czas do komputerów jak pies do jeża, zadzwonił do mnie zupełnie zafascynowany możliwością dotarcia przez Internet do zasobów muzealnych całego świata.

Rzeczywiście, nie ma dziś najmniejszego problemu, by zapoznać się z kolekcjami Luwru, Muzeum Guggenheima, Prado czy Watykanu. Oczywiście obejrzenie Mona Lizy na ekranie nawet 19-calowego monitora to nie jest w żadnym wypadku to samo, co obcowanie z oryginałem - no, ale pewne pojęcie człowiek o wielkiej sztuce mieć będzie i to po kosztach połączenia z Siecią...

Zapraszam zatem na krótką wycieczkę po muzeach. Sięgnijmy jednak do podstaw; mamy - jak zwykle przy rozmowach o Internecie - okazję, by się dowiedzieć czegoś z innych dziedzin.

Słowo "muzeum" wywodzi się z greckiego mouseion, co znaczy po prostu "siedziba Muz". Niegdyś była to instytucja filozoficzna albo miejsce kontemplacji. W czasach rzymskich słowo przybrało krótszą formę museum i oznaczało wówczas tylko miejsce dysput filozoficznych. Słynne Muzeum Aleksandryjskie, ufundowane przez Ptolomeusza I Sotera w III wieku p.n.e., było więc ze swymi zbiorami bibliotecznymi i szkołą bardziej zbliżone do dzisiejszego uniwersytetu niż do muzeum we współczesnym rozumieniu tego słowa.

Słowa "muzeum" użyto po raz pierwszy w sensie zbliżonym do dzisiejszego w XV wieku we Florencji na oznaczenie kolekcji dzieł sztuki Lorenza de Medici. Dwieście lat później słowem "muzeum" określano raczej kolekcję osobliwości, a nie dzieł sztuki. Dopiero od powstania Muzeum Brytyjskiego (1753), ściślej zaś od "zalegalizowania" definicji przez Denisa Diderota w dziewiątym tomie słynnej "Encyklopedii" (1765), możemy mówić o muzeum jako miejscu przechowywania, wystawiania i opracowywania naukowego dzieł sztuki klasycznej i użytkowej.

W witrynie Luwru z łatwością znaleźliśmy słynny obraz Delacroix

Dziś chyba najsłynniejszym muzeum świata jest Luwr (www.louvre.fr). Muzeum to zostało powołane do życia w 1793 roku przez Republikę Francuską. Kolekcja, podzielona na siedem "departamentów", przyciąga miliony turystów. Gigantyczne kolejki po bilety wywołują zdumienie u przybyszów zza dawnej "żelaznej kurtyny", którzy na Zachodzie w ogóle się nie spodziewali kolejek...

Tutaj są adresy tysięcy muzeów sieciowych

Drugie z najsławniejszych muzeów świata, które odwiedzimy z łatwością dzięki Sieci, to Muzeum Guggenheima w Nowym Jorku (www.guggenheim.org/new_york_index.html). Powstało ono przed 60 laty jako fundacja Solomona R. Guggenheima, milionera i filantropa amerykańskiego, któremu doradzała artystka Hilla Rebay. Miejsce to słynie z przebogatych zbiorów sztuki nowoczesnej; znajdziemy tu m.in. wspaniałe kolekcje dzieł Paula Klee, Pieta Mondriana czy Vasila Kandinsky'ego. Początkowo mieściło się w starym salonie samochodowym, w roku 1959 otwarto jego obecną siedzibę na Manhattanie, zaprojektowaną przez sławnego architekta, Franka Lloyda Wrighta. Warto wiedzieć, że muzeum ma również (od 1997 roku) swoje oddziały w Bilbao i Berlinie, zaś od 1979 roku w Wenecji. Od 1998 roku działa także Wirtualne Muzeum Guggenheima. Kolejne miejsce warte odwiedzenia to naturalnie Muzeum Watykańskie. Jest to wspólna nazwa papieskich zbiorów dzieł sztuki, poczynając od sławnej kolekcji rzeźb Museo Pio-Clementino, założonej w XVIII wieku przez Klemensa XIV i rozbudowanej przez Piusa VI. Z podobnych zbiorów słynie Museo Chiaramonti, założone przez Piusa VII w XIX wieku, projektu słynnego rzeźbiarza Antonia Canovy. Museo Gregoriano Etrusco z kolei (założone w 1836 roku przez Grzegorza XVI) zawiera wspaniałe zbiory sztuki etruskiej, Museo Gregoriano Egizzio sztuki egipskiej, słynna zaś Pinakoteka (założona przez Piusa VI w 1797 roku) ma rewelacyjne zbiory sztuki religijnej...

Od tego miejsca zaczniemy wycieczkę po Muzeum Watykańskim

Zresztą zapraszam do witryny (www.christusrex.org/www1/vaticano/0-Musei.html).

Wybrałem akurat te trzy muzea, ale jest przecież jeszcze wiele innych, choćby madryckie Prado, petersburski Ermitaż czy Muzeum Brytyjskie. Jeśli więc ktoś czuje niedosyt i chciałby urządzić sobie dłuższą wycieczkę po najwspanialszych muzeach świata, to powinien zajrzeć na witrynę MuseumStuff.com (http://museumstuff.com). Zawiera ona zbiór adresów sieciowych wraz z opisami dziesiątków muzeów, od tych najsławniejszych po... najdziwniejsze (wybór kilku tych ostatnich na szpalcie obok).

I jeszcze słowo ważnego wyjaśnienia: nie reprodukujemy w tym miejscu żadnego obrazu ze zbiorów tych muzeów ze względu na prawo autorskie. Wprawdzie prawa autorskie Leonarda, Michała Anioła i innych dawno wygasły, ale w Internecie są przecież nie oryginały, tylko ich zdjęcia. A te fotografie zrobił przecież ktoś, kto na ogół zezwala na ściągnięcie odpowiedniego obrazka i używanie go na prywatnych komputerach, na przykład jako wygaszacza ekranu - ale tylko tak.