Twoja wyszukiwarka

STEFAN BRATKOWSKI
FED - NA KONIEC ŚWIATA
wrzesień 1999
SYSTEM REZERWY FEDERALNEJ, FEDERAL RESERVE SYSTEM, ZWIE SIĘ W SKRÓCIE "FED", CO W JĘZYKU ANGIELSKIM OZNACZA "NAJEDZONY", "NAKARMIONY", ALE CZASOWNIK "TO BE FED UP WITH (SOMETHING)" OZNACZA "MIEĆ (CZEGOŚ) PO ...
POOL MORGANA
sierpień 1999
WTEDY, W PIERWSZYM DZIESIĘCIOLECIU NASZEGO STULECIA, WIELKIE AMERYKAŃSKIE PIENIĄDZE PO RAZ PIERWSZY POROZUMIAŁY SIĘ MIĘDZY SOBĄ. PRAWDA, ŻE W SYTUACJI KRYZYSOWEJ. JEDNAKŻE BEZ TEGO POROZUMIENIA, DO DZIŚ POMIJANEGO PRZEZ TEORETYKÓW PIENIĄDZA, NIE ...
PIENIĄDZ MOŻE PRACOWAĆ INACZEJ
czerwiec 1999
Historia Ameryki wydaje się z zewnątrz historią stałego wznoszenia się ku górze, wyprzedzania kolejnych potęg na drodze ku pierwszej pozycji w świecie. Ameryka sama i jej biznes wydają się raz na zawsze uformowane - w zamierzchłych już czasach, 200 ...
PIERWSZA KATASTROFA BARINGÓW
maj 1999
"RYNKI FINANSOWE" ZE ŚWIATOWYM ZASIĘGIEM BŁYSKAWICZNYCH OPERACJI, PRZEPROWADZANYCHDZIĘKI POŚREDNICTWU ELEKTRONIKI, WYDAJĄ SIĘ BIZNESEM JUTRA. ALE BANK BARINGÓW, KTÓRY PARĘ LAT TEMU DOTKNĘŁO BANKRUCTWO, MUSIAŁ PO RAZ PIERWSZY ZAWIESIĆ WYPŁATY ...
KORSARZ
marzec 1999
Jeszcze przed końcem XIX wieku Ameryka wyszła na czoło gospodarki światowej. Poznaliśmy tu jej bankowych majstrów i - piratów. Jednym z nich zainteresujemy się bliżej, ponieważ z jego doświadczeń można się czegoś nauczyć i dzisiaj. Cywilizacja zmieniała ...
TE NIEODPOWIEDZIALNE ZIELONE PAPIERKI
luty 1999
W ROKU 1870 ANGLIA PRODUKOWAŁA TYLE WĘGLA I STALI, CO RESZTA ŚWIATA RAZEM WZIĘTA. NA DOMIAR AMERYKA WYKRWAWIŁA SIĘ WŁAŚNIE W BRATOBÓJCZEJ WOJNIE PÓŁNOCY Z POŁUDNIEM, SAMA BITWA POD GETTYSBURGIEM KOSZTOWAŁA ŻYCIE SETEK TYSIĘCY LUDZI! ÓWCZESNY SYSTEM PIENIĘŻNY ...
BAJECZNE LATA AMERYKI
listopad 1998
Amerykańskie lata czterdzieste XIX wieku pewien zdegustowany pisarz nazwał kpiąco, a nawet pogardliwie "bajecznymi latami". Ale z dystansu czasu widać w nich coś zaiste baśniowo fantastycznego. A równie, ba, może jeszcze bardziej "bajeczne" ...
WOJNA
październik 1998
BYŁ TO WESTERN BANKOWY. Z BOHATERAMI WCALE NIEJEDNOZNACZNYMI. NICHOLASA BIDDLE'A MOŻNA BYŁO NIE TRAWIĆ - SWOJĄ WŁADZĘ SZEFA BANKU STANÓW ZJEDNOCZONYCH UWAŻAŁ ZA RÓWNĄ PRAKTYCZNIE WŁADZY PREZYDENTA. ALE NIE DLATEGO WYKOŃCZONO DRUGI BANK STANÓW ZJEDNOCZONYCH. Z ...
BARDZO DRODZY NIEOBECNI
sierpień 1998
W DZIEJACH RODZĄCEJ SIĘ AMERYKI NIE MA TYCH LUDZI ANI ICH INTERESÓW; ALE TEŻ TE DZIEJE PISZĄ PO EUROPEJSKU, CZYLI BEZ NICH, NAWET HISTORYCY AMERYKAŃSCY, JAKO ŻE PRZESZŁOŚĆ TO SPECJALNOŚĆ EUROPY. DLATEGO TAK TRUDNO DZIŚ REKONSTRUOWAĆ LOSY I PRZYGODY TYCH ...
WŁASNYMI SZLAKAMI
lipiec 1998
AMERYKA NIGDY NIE BYŁA EUROPĄ PRZENIESIONĄ ZA OCEAN. NAPISAŁEM KIEDYŚ KSIĄŻKĘ PT. ODDALAJĄCY SIĘ KONTYNENT, DOWODZĄC, ŻE AMERYKA JEST NIE TYLE 15 LAT PRZED EUROPĄ, CO 150 LAT W BOK. Z DZISIEJSZEJ OPOWIEŚCI WYNIKNIE, ŻE NIE 150, A BLISKO 200 LAT. AMERYKA ...
PRAWDZIWE NARODZINY AMERYKI
czerwiec 1998
ZA OJCA DUCHOWEGO AMERYKI UCHODZI, I SŁUSZNIE, BENIAMIN FRANKLIN. ZA OJCA JEJ DEMOKRACJI - TOMASZ JEFFERSON. ALE OJCEM TEJ AMERYKI, Z KTÓRĄ MAMY DO CZYNIENIA, AMERYKI PRZEDSIĘBIORCZOŚCI I ROZWOJU, AMERYKI PRZEMYSŁU I BANKÓW, BYŁ MAŁO ZNANY EUROPIE ...
ILE KOSZTOWAŁA NIEPODLEGŁOŚĆ
maj 1998
PRZENIESIEMY SIĘ TERAZ ZA OCEAN PO INNE PRZYGODY PIENIĄDZA. ALE TEŻ SAME STANY ZJEDNOCZONE RODZIŁY SIĘ NIETYPOWO - Z BOHATERSTWA TYCH, CO JE WYWALCZYLI, Z MĄDROŚCI TYCH, CO JE OBMYŚLILI, I TYLKO NIE BARDZO WIADOMO, Z JAKICH PIENIĘDZY; BO WIELU HISTORYKÓW ...
SZALEŃSTWA NADMIARU PIENIĄDZA
kwiecień 1998
JAK MOGLIŚMY SIĘ PRZEKONAĆ W POPRZEDNIM ODCINKU, NIEŁATWO GOSPODARKĘ STAŁEGO NADMIARU PIENIĄDZA UPCHNĄĆ W PROKRUSTOWE ŁOŻA TEORETYCZNYCH MODELI. PYTANIE, JAK SOBIE Z TYM FRANCJA BANKÓW DRUGIEJ POŁOWY XIX WIEKU PRAKTYCZNIE RADZIŁA. LUB NIE RADZIŁA... Zdawałoby ...
WBREW ZASADOM
marzec 1998
FRANCJA W DRUGIEJ POŁOWIE XIX WIEKU NIE PILNOWAŁA SIĘ ŻADNYCH ZASAD, JAKIE JEJ PRZEPISYWALI - SŁUSZNIE! - ÓWCZEŚNI, ZAPATRZENI W MODEL ANGIELSKI, EKONOMIŚCI I JESZCZE BARDZIEJ OD NICH WYMAGAJĄCY HISTORYCY GOSPODARKI W STO LAT PÓŹNIEJ. BARWNE DZIEJE FRANCUSKICH ...
NIEWYGODNY FENOMEN
luty 1998
FANTASTYCZNY SKOK EKONOMICZNY NIEMIEC W DRUGIEJ POŁOWIE XIX WIEKU POZOSTAŁ DLA HISTORYKÓW GOSPODARKI WOLNORYNKOWEJ FENOMENEM DOSYĆ NIEWYGODNYM: POGWAŁCIŁ SPORO PODSTAWOWYCH JEJ ZASAD, KTÓRE ZAPEWNIŁY WCZEŚNIEJ ANGLII SUKCES REWOLUCJI PRZEMYSŁOWEJ I DŁUGOTRWAŁY ...
ZANIM STRZELAŁA GRUBA BERTA
styczeń 1998
ZŁOWROGIM SYMBOLEM FANTASTYCZNEGO SKOKU EKONOMICZNEGO, DOKONANEGO PRZEZ NIEMCY W DRUGIEJ POŁOWIE XIX WIEKU, POZOSTANIE NA ZAWSZE SUPERMOŹDZIERZ PRODUKCJI KRUPPA, "GRUBA BERTA", KTÓRA PODCZAS I WOJNY ŚWIATOWEJ BOMBARDOWAŁA PARYŻ KILKUSETKILOGRAMOWYMI ...
LIBERALIZM JEST IDEĄ TAKŻE DLA UBOGICH
listopad 1997
HERMANN SCHULZE, MŁODY, ATLETYCZNEJ BUDOWY, DOBRODUSZNY I ZAWSZE POGODNY SĘDZIA Z SASKIEGO MIASTECZKA DELITZSCH (KILKANAŚCIE KILOMETRÓW NA PÓŁNOC OD LIPSKA), MIAŁ NIE TYLKO POMYSŁY. MIAŁ POGLĄDY. UWAŻAŁ KORZYSTANIE Z POMOCY PAŃSTWA, CZYLI Z PODATKÓW ...
ZDROWE SKUTKI KATASTROFY
lipiec 1997
W SŁYNNEJ PO DZIŚ DZIEŃ POWSZECHNEJ HISTORII GOSPODARCZEJ ŚREDNIOWIECZA I CZASÓW NOWOŻYTNYCH JÓZEFA KULISZERA, NAJWYBITNIEJSZEGO HISTORYKA GOSPODARKI, FENOMEN NIEMIECKICH KAS OSZCZĘDNOŚCI W OGÓLE SIĘ NIE POJAWIA. ALE TEŻ I OD ŻADNEGO INNEGO HISTORYKA ...
OD ROZSĄDKU DO KATASTROFY
kwiecień 1997
SENS UBEZPIECZEŃ SPROWADZA SIĘ DO UNIKANIA RYZYKA, A PRZYNAJMNIEJ DO JEGO ZMNIEJSZANIA. TYMCZASEM WŁAŚNIE UBEZPIECZENIA STAŁY SIĘ W HISTORII FINANSÓW POLEM INTERESÓW NAJBARDZIEJ RYZYKOWNYCH. WSZĘDZIE. TAKŻE, JAK SIĘ PRZEKONAMY, W KRAJU, GDZIE WSZYSCY ...
JAK DZIELIĆ STRATY
luty 1997
INTERESY, POLEGAJĄCE NA... DZIELENIU STRAT, NARODZIŁY SIĘ JESZCZE WCZEŚNIEJ NIŻ OPISYWANA TU PRZED MIESIĄCEM "POTĘGA Z NICZEGO", CZYLI RUCH OSZCZĘDNOŚCIOWY. ALE DOPIERO W DRUGIEJ POŁOWIE XIX WIEKU UBEZPIECZENIA STAŁY SIĘ INTERESAMI NA WIELKĄ ...
NIEOCZEKIWANA POTĘGA Z NICZEGO
styczeń 1997
HISTORIA GIGANTA FINANSOWEGO, KTÓRY WYRÓSŁ DOSŁOWNIE Z NICZEGO, ZACZĘŁA SIĘ W RZECZYWISTOŚCI WCZEŚNIEJ NIŻ PRZYGODA BRACI PEREIRÓW, OPISANA W "WIŻ" NR 10/1996. CO WIĘCEJ, TO ICH NATCHNĄŁ SAM SUKCES RUCHU OSZCZĘDNOŚCIOWEGO. JEDNAKŻE KASY OSZCZĘDNOŚCI ...
PEREIROWIE
październik 1996
Nie znajdziecie tego nazwiska w indeksie sławnego, nie raz tu cytowanego dziełaJohna Kennetha Galbraitha Pieniądz.A jednak bracia Emile i Isaac Pereirowiekojarzą się z pewną, wręcz fantastycznąprzygodą bankową. Od tych dwóchsaint-simonistów zaczyna się ...
ZWYCIĘSKI SPISEK BANKRUTÓW
wrzesień 1996
Opowiemy dziś o wielkiej polskiej przygodzie finansowej XIX wieku, o pewnym cudziegospodarczym, który zrodził się w Królestwie Polskim z projektu określanego przezniechętnych spiskiem bankrutów. Warto mu się przyjrzeć: mechanizm tego cudu opierał się ...
STARSZA PANI Z ULICY IGŁY-Z-NITKĄ
sierpień 1996
Nie ma dla mnie ciekawszego okresuw dziejach Anglii. W tym czasie jej burzliwedzieje były dziejami świata.W ciągu ćwierćwiecza bowiem od chwili,gdy w 1821 roku przywrócono wymienialność brytyjskiego funta szterlinga na złoto,do roku 1846, kiedy zniesiono ...
NA SCENĘ WCHODZĄ ROTSZYLDOWIE
lipiec 1996
Nie tylko weszli błyskawicznie na scenęHistorii. Równie błyskawicznie zajęli na niej czołowe miejsca. I choć teoretycy pieniądza znacznie bardziej pasjonują się losami Banku Anglii w tym okresie, my będziemypasjonowali się teraz przygodami Rotszyldów. ...
JAK RODZIŁ SIĘ BANK BANKÓW
czerwiec 1996
MY BYLIŚMY PO STRONIE NAPOLEONA - I JESTEŚMY PO JEGO STRONIE DO DZISIAJ. WOLNO MIEĆ NAMDO NIEGO BARDZO ZASADNE PRETENSJE,ALE - TYLKO ON MÓGŁ (I CZĘŚCIOWO ZROBIŁ TO) PRZYWRÓCIĆ POLSCE NIEPODLEGŁOŚĆ. JEDNAKŻE ŚWIAT SZEDŁ NAPRZÓD NIE PO NASZEJ STRONIE.NAPRZÓD ...
OKIEM WETERANA
kwiecień 1996
Nim zabrałem się do pisania o tej imponującej i nad wyraz interesującej księdze, mogłem przeczytać uwagi o niej w prasie codziennej. Różne: od entuzjastycznych do bardzo krytycznych. I poczuwam się, jako weteran popularyzacji nauki i techniki, do pewnej ...
PAPIER-ZWYCIĘZCA
kwiecień 1996
Wracamy do Anglii. Wracamy do niej w roku 1793, roku drugiego rozbioruPolski, a dla Anglii - początku wojny z rewolucyjną Francją. Nie ma jakiejśjednej historii Anglii tamtych lat. Anglii wojen napoleońskich, Angliirewolucji przemysłowej, Anglii ...
PIRWSZA POLSKA FINANSJERA
marzec 1996
Dziś poznamy pierwsze banki w Polsce. Historia ich była nie mniej barwnai dramatyczna, niż cała epoka "odrodzenia w upadku" (jak nazwał czasystanisławowskie Tadeusz Korzon). Kapitalizm rodził się szybko. Miejscedla banków otworzył, z jednej ...
DZIEŃ, W KTÓRYM PRZYSZEDŁ KAPITALIZM
luty 1996
Przeżywając podczas lekcji szkolnych tragedię rozbiorów Polski, rzadko podejmujemy temat odrodzenia naszego państwa - właśnie w epoce przedrozbiorowej. Wszystko wtedy rozkwitało; dla elity naszego kraju nawet pierwszy rozbiór był potężnym zastrzykiem ...
ANGLIĘ REWOLUCJI PRZEMYSŁOWEJ STWORZYŁ PIENIĄDZ
styczeń 1996
W XVIII wieku na terenie Anglii i Szkocji dokonała się jedna z najważniejszychrewolucji w dziejach naszej cywilizacji rewolucja przemysłowa. Alew relacjach o niej niewiele jest informacji o roli pieniądza i banków wtym wielkim przewrocie. Tym bardziej ...