Twoja wyszukiwarka

Sierpień 1999
I TY MOŻESZ ODKRYĆ POZAZIEMSKĄ CYWILIZACJĘ
MICHAŁ RÓŻYCZKA
Jeżeli tylko masz komputer podłączony do Internetu, a chciałbyś zostać odkrywcą obcych cywilizacji, zajrzyj do witryny http://setiathome.ss.berkeley.edu/home_polish.asp.Znajdziesz tam opisany w języku polskim program przeznaczony do analizysygnałów ...
ŚWIATŁO I DZWIĘK
EDWIN BENDYK
Fot. LPS Jean-Michel Jarre, mistrz muzyki elektronicznej, fascynował podczas swych koncertów popisami gry na laserowej harfie, zaprojektowanej specjalnie dla tego muzyka. Urządzenie dostępne do niedawna tylko dla najwybitniejszych profesjonalistów ...
"MANAGER" JUŻ LATA
JERZY LIWIŃSKI
W kwietniu br. dokonano oficjalnego oblotu prototypu czteroosobowej awionetki I-23 "Manager". Samolot został zaprojektowany w Instytucie Lotnictwa na Okęciu, natomiast prototyp wykonano w PZL Świdnik. Jest on pierwszym polskim samolotem zbudowanym ...
ZIMNY LASER
JERZY LIWIŃSKI
Chirurdzy plastyczni, usuwający szpecące zmiany skórne - zmarszczki, blizny czy rozstępy - często używają w swojej pracy laserów dużej mocy. Ponieważ taki laser, na przykład CO2, niszczy wierzchnią warstwę skóry, jego działanie można porównać ...
SMUTNI MYŚLĄ GORZEJ
KRZYSZTOF SZYMBORSKI
Nowe badania naukowe potwierdziły to, co intuicyjnie zawsze zdawało się oczywiste - nasza zdolność do racjonalnego myślenia obniża się, gdy przeżywamy smutek lub depresję. Zdaniem dr Helen Mayberg z Centrum Geriatrycznego Baycrest w Toronto, dzieje ...
MÓZG LICZY "NA OKO"
KRZYSZTOF SZYMBORSKI
Okazuje się, że w powiedzeni "ocenić coś na oko" kryje się głęboka neurofizjologiczna prawda. Grupa badaczy pod kierunkiem Stanislava Deheane z Centrum Inserm pod Paryżem i Elizabeth Spelke z MIT odkryła, że zadania matematyczne wykonywane ...
CZY ŻEGLARSTWO MA 900 TYS. LAT TRADYCJI?
KRZYSZTOF SZYMBORSKI
Archeolodzy i antropolodzy sądzili do niedawna, że nasi przodkowie najwcześniejsze podróże oceaniczne podjęli przed mniej więcej 40 tys. laty, kiedy zaludniona została Australia. Niedawne badania, przeprowadzone na indonezyjskiej wyspie Flores przez ...
TYTANOWA CZASZKA
KRZYSZTOF SZYMBORSKI
CZASZKA Jednym z najważniejszych zadań chirurgii plastycznej jest pomaganie pacjentom po wypadkach czy okaleczających operacjach nowotworów. Zajmuje się tym m.in. dr Ninian Peckitt, chirurg z Doncasteru w Wielkiej Brytanii, twórca nowej metody odtwarzania ...
SPOJRZENIE W GŁĄB
EDWIN BENDYK
Wydobycie ropy naftowej i gazu z głębiny wymaga stosowania specjalnych "sztucznych oczu", informujących o tym, co się dzieje na dnie sięgających często 5 tys. m odwiertów. Panuje tam bardzo wysokie ciśnienie i temperatura, a towarzyszący złożom ...
"W POSZUKIWANIU PAŁACU KLEOPATRY
BOGDAN ŻURAWSKI
W tym roku kończy się siedmioletnia licencja, wydana francuskiemu badaczowiFranckowi Goddio przez egipski Urząd Starożytności na prowadzenie pracw wodach portu w Aleksandrii. W 1992 roku na głębokości 20 m rozpocząłtu poszukiwania pałacu Kleopatry, który ...
INTELIGENTNY JEŻ
EDWIN BENDYK
Przygotowanie form do masowej produkcji nierzadko sprawia kłopoty i jestbardzo kosztowne. Doskonałym sposobem przezwyciężenia tych trudności jestsystem Intelligent Tooling zaproponowany przez naukowców z University ofWarwick w Anglii. Fot. LPS Urządzenie ...
KSZTAŁT LEKU
EDWIN BENDYK
Odkryty 5 lat temu gen BRCA1 znany jest z tego, że zmutowany sprzyja rozwojowiraka piersi i jajnika. W normalnych warunkach kodowane przez ten gen białkosłuży do naprawiania uszkodzeń DNA. Zatem nieprawidłowości w budowie tegogenu, przeszkadzając białku ...
MATKA EPENDYMA
MARCIN SZWED
Grupa profesora Frisena ze szwedzkiego Karolinska Institutet odkryła, żekomórki wyściółki (ependymy), czyli warstwy, która oddziela tkankę mózgowaod otaczającego ją płynu, są nerwowymi komórkami pierwotnymi. Osiągnięcieto może przyczynić się do opracowania ...
DLACZEGO MĄDRZY WIĘCEJ KŁAMIĄ?
KRZYSZTOF SZYMBORSKI
Jak wykazały badania pani Belli DePaulo, profesora psychologii z Uniwersytetu Wirginijskiego, ludzie z wyższym wykształceniem częściej "mijają się z prawdą" w czasie towarzyskich konwersacji. Jak twierdzi uczona, statystycznie biorąc 20% ludzi ...
KTO MA NAJWIĘKSZE OCZY?
KRZYSZTOF SZYMBORSKI
Nie, nie Królewna Śnieżka. Właściwa odpowiedź brzmi - kałamarnica olbrzymia Architeuthis dux. Zwierzęta, które żyją w wiecznym mroku na głębokości 200-700 m pod powierzchnią oceanu, mają oczy o średnicy 25 cm. Ze względu na miejsce ich zamieszkania ...
KOBIETY MIERZĄ WYŻEJ
KRZYSZTOF SZYMBORSKI
Naukowe badania kanonów urody kobiecej wykazały już dość dawno, że dla mężczyzn istotną cechą anatomiczną kobiety jest stosunek obwodu talii i bioder. A co cenią kobiety w mężczyznach? Jak donoszą w czasopiśmie "Lancet" badacze z Wydziału Fizjologi ...
SZPIEGOWSKIE PTAKI
KRZYSZTOF SZYMBORSKI
Część z 35 mln dolarów ,jakie Pentagon przeznaczył na rozwój nowych - miniaturowych i całkowicie cichych - samolotów szpiegowskich, przeznaczona jest na próbę konstrukcji ornitoptera - "sztucznego ptaka", który będzie się poruszać, ...
SPRAGNIONY MÓZG
KRZYSZTOF SZYMBORSKI
Przez dziesięciolecia badacze mózgu głowili się nad rozwiązaniem zagadki- w jaki sposób zdolni jesteśmy zaspokoić uczucie pragnienia już w ciągu kilku minut po wypiciu szklanki wody, skoro przywrócenie biochemicznej równowagi spowodowanej niedoborem ...
WYSTRASZONY EMBRION
KRZYSZTOF SZYMBORSKI
Stare, ludowe opowieści o tym, że przestraszenie kobiety w ciąży może mieć wpływ na rozwój osobowości dziecka, uzyskały wreszcie naukowe potwierdzenie. Uczeni badający australijskie jaszczurki zwane śligami (Scincus) odkryli, że nowo narodzone śligi ...
GEN PODATNOŚCI NA AIDS
MARCIN SZWED
Trzy lata temu świat obiegła sensacyjna wieść: niektórzy ludzie są bardziej niż inni odporni na AIDS. Badania ludzi, którzy wielokrotnie stykali się z wirusem HIV i nie ulegli zakażeniu, doprowadziły do odkrycia, że wszyscy ci niezwykle odporni na AIDS ...
NOWE PIERWIASTKI
EDWIN BENDYK
Naukowcy z Lawrence Livermore National Laboratory w Berkeley w Kalifornii poinformowali na początku czerwca br., że udało im się otrzymać nie nazwane jeszcze pierwiastki o liczbach atomowych 116 i 118. Wynik ten uzyskali, bombardując atomy izotopu ołowiu ...
ŚLIMAKI W CENIE
EWA KOŁODZIEJAK-NIECKUŁA
Śluz wydzielany przez ślimaki słodkowodne i inne wodne organizmy może oczyszczać rzeki i jeziora z nadmiaru toksycznego glinu. Główną przyczyną zanieczyszczenia glinem są kwaśne deszcze, które sprawiają, że rozpuszczalne składniki związków glinu uwolnione ...
DOBROCZYNNY BARSZCZ
ARKADIUSZ MILLER
Barszcz, uważany za kłopotliwe i bezużyteczne zielsko, znalazł zastosowanie w walce ze ślepotą. Najczęstszą przyczyną utraty wzroku jest zaćma - zmętnienie soczewki oka, spowodowane urazem, chorobą lub po prostu starością. Soczewkę, która utraciła ...
NIEZNOŚNE DRGANIA
EDWIN BENDYK
Jednym z czynników obniżających komfort jazdy samochodem są drgania, wywoływane przez silnik pojazdu. Poznanie mechanizmu tych drgań już na etapie produkcji samochodu umożliwia przeciwdziałanie im w normalnej eksploatacji. Dokładna analiza zjawiska nie ...
OZON: PIERWSZY SUKCES
ANDRZEJ PIEŃKOWSKI
Pomiary stężenia związków chemicznych, które niszczą ziemską warstwę ozonową, wskazują, że część zagrożenia została najprawdopodobniej zażegnana. Kilku z nich jednakże wciąż przybywa, w tym najgroźniejszego freonu-12. Zespół chemików atmosfery pod kierownictwem ...
WĄTROBA JAK NOWA
ANDRZEJ PIEŃKOWSKI
Szpik kostny być może zapewni regenerację... wątroby. Ten zaskakujący wniosek płynie z badań zespołu B.E. Petersena z University of Pittsburgh, na razie przeprowadzonych na szczurach. O tym, że szpik kostny jest źródłem komórek macierzystych krwi, doskonale ...
ZNIKAJĄCE ŚMIECIE
EWA KOŁODZIEJAK-NIECKUŁA
Marzenia, by różnorodne przedmioty codziennego użytku po spełnieniu swej roli znikały bez śladu zamiast zaśmiecać środowisko, z wolna stają się rzeczywistością. Do takich należą produkty amerykańskiej firmy Biocorp: plastikowe torby, jednorazowe kubki, ...
OBSERWUJEMY ZAĆMIENIE
MAREK ZAWILSKI
W ŚRODĘ, 11 SIERPNIA BR., CZEKA NAS EFEKTOWNY SPEKTAKL NA NIEBIE. W NASZYM KRAJU NIE DOJDZIE WPRAWDZIE DO ZAĆMIENIA CAŁKOWITEGO, ALE STOPIEŃ ZAKRYCIA TARCZY SŁONECZNEJ BĘDZIE NAJWIĘKSZY OD 38LAT. Rano nic nie będzie wskazywać, że na niebie może się ...
GDY SŁOŃCE UMARŁO
MAREK ZAWILSKI WIESŁAW SŁOTWIŃSKI
ZAĆMIENIE SŁOŃCA ZAWSZE FASCYNOWAŁO LUDZI. DLA WIĘKSZOŚCI BYŁ TO INTRYGUJĄCY OMEN, ALE ISTNIAŁY TEŻ OSOBY, KTÓRE STARAŁY SIĘ ZROZUMIEĆ TO ZJAWISKO, A NAWET WYKORZYSTAĆ JE DO UNIKALNYCH OBSERWACJI NAUKOWYCH. JEDNAK BEZ WZGLĘDU NA TO, JAK JE ODBIERANO, ...
RYTMY SŁOŃCA
SZYMON GBUREK
SŁOŃCE WPŁYWA NA ZIEMIĘ W STOPNIU O WIELE WIĘKSZYM, NIŻ TO SOBIE POWSZECHNIE WYOBRAŻAMY. ZBLIŻAJĄCE SIĘ MAKSIMUM AKTYWNOŚCI SŁONECZNEJ JEST OKAZJĄ DO ZBADANIA TYCH SKOMPLIKOWANYCH ZWIĄZKÓW. Fot. PhotoDisc Naszą gwiazdę dzienną oglądamy pod postacią ...
TROPIKALNA GORĄCZKA
SZYMON GBUREK
WYJAZD DO EGZOTYCZNYCH KRAJÓW TO NIE TYLKO PRZYJEMNOŚĆ, ALE I POTENCJALNE RYZYKO. GRZYBY, BAKTERIE I PIERWOTNIAKINAJLEPIEJ CZUJĄ SIĘ TAM, GDZIE CIEPŁO I WILGOTNO. NIC DZIWNEGO, ŻE CZASEM WRACAMYZ WAKACJI Z NIEPROSZONYM A UCIĄŻLIWYM GOŚCIEM. Fot. Tony ...
WIELKI GENOM MAŁEGO ROBAKA
MAGDALENA FIKUS WADIM KAPULKIN
POD KONIEC ZESZŁEGO ROKU GENETYKOM UDAŁO SIĘ POZNAĆ KOMPLETNY ZAPIS GENETYCZNY PIERWSZEGO ORGANIZMU WIELOKOMÓRKOWEGO. O tym, że nie trzeba być wielkim, aby zawojować świat, biolodzy wiedzą doskonale. Świetnym tego przykładem jest maleńki robaczek, ...
PLUSKWIAKI POD LUPĄ
JERZY GUBERNATOR
Wśród pluskwiaków różnoskrzydłych można znaleźć bez liku owadzich "czarnych charakterów". Fascynujące są jednak ich barwy i niezwykłe obyczaje. W Polsce żyje 600 do 800 gatunków tych owadów, a na całym świecie około 50 tys. Ich charakterystyczną ...
SZALEŃSTWO NA LINIE
KRZYSZTOF ERNST
SETKI TYSIĘCY LUDZI ODDAJĄ SIĘ SZALEŃCZEJ ROZRYWCE POLEGAJĄCEJ NA SKAKANIU NA LINIE Z MOSTÓW, BALONÓW I WIEŻ. CO NA TO FIZYKA ? Przed wielu laty, jak głosi legenda, młoda kobieta uciekająca przed zamierzającym ją srogo ukarać mężem przewiązała sobie ...
SUGESTIA
ANDRZEJ AUGUSTYNEK
DZIĘKI ODPOWIEDNIEJ SUGESTII - A TAKŻE PO SPECJALNYM TRENINGU MENTALNYM - MOŻNA UZYSKAĆ KONTROLĘ NAD WIELOMA, WYDAWAŁOBY SIĘ ZUPEŁNIE NIEZALEŻNYMI OD NASZEJ ŚWIADOMOŚCI, FUNKCJAMI ORGANIZMU. CHOCIAŻBY ZWOLNIĆ AKCJĘ SERCA DO KILKUNASTU UDERZEŃ ...
MIĘDZY NILEM A SAHARĄ
BOGDAN ŻURAWSKI
OGROMNE WYDMY NADCHODZĄCE OD STRONY SAHARY NISZCZĄ WSZYSTKO NA SWEJ DRODZE. ZWYCIĘSKIEMU POCHODOWI PUSTYNI OPIERAJĄ SIĘ TYLKO STAROŻYTNE FORTECE USYTUOWANE NA WZGÓRZACH GÓRUJĄCYCH NAD DOLINĄ NILU. W XIV wieku p.n.e. armia egipska zapuściła się aż za ...
SKĄD SIĘ WZIĘŁA WISŁA?
KATARZYNA STANIEWSKA
KIEDY WYMIENIAMY NAZWY POLSKICH RZEK, NIE ZDAJEMY SOBIE SPRAWY Z TEGO, ŻE CZĘSTO SĄ TO SŁOWA PRZEKAZANE NAM PRZED WIEKAMI ALBO I TYSIĄCAMI LAT PRZEZ NIEZNANE JUŻ DZIŚ LUDY. WYDAWAŁOBY SIĘ, ŻE NIE MA NIC BARDZIEJ ULOTNEGO, NIETRWAŁEGO NIŻ SŁOWO... A JEDNAK ...
LOKALNE ZWIERCIADŁO
ANNA HEJMAN
NIEMAL OD 10 LAT MAMY W POLSCE NIEZALEŻNĄ PRASĘ LOKALNĄ. W ŻADNYM Z KRAJÓW POSTKOMUNISTYCZNYCH NIE ROZWINĘŁA SIĘ ONA TAK BUJNIE JAK U NAS. CO CZEKA JĄ W PRZYSZŁOŚCI? W roku 1989, a następnie w 1990, pojawiły się w Polsce tysiące biuletynów, gazetek, ...
SALON SZAMPON - DWA W JEDNYM
JAN MIODEK
Parę lat temu w naszych sklepach pojawił się, bardzo często reklamowany w środkach masowego przekazu, Vidal Sasoon - salon szampon dwa w jednym. Dziś formuła dwa w jednym, funkcjonująca także w wersji 2 w 1, bije rekordy popularności jako frazeologizm ...
POOL MORGANA
STEFAN BRATKOWSKI
WTEDY, W PIERWSZYM DZIESIĘCIOLECIU NASZEGO STULECIA, WIELKIE AMERYKAŃSKIE PIENIĄDZE PO RAZ PIERWSZY POROZUMIAŁY SIĘ MIĘDZY SOBĄ. PRAWDA, ŻE W SYTUACJI KRYZYSOWEJ. JEDNAKŻE BEZ TEGO POROZUMIENIA, DO DZIŚ POMIJANEGO PRZEZ TEORETYKÓW PIENIĄDZA, NIE ...
ZE STAREGO SŁOWNIKA
X.RUT
Siódme wydanie monumentalnego Dictionnaire Infernal - Répertoire Universel J. Collin de Plancy'ego ukazało się nakładem Henri Plona w Paryżu w 1863 roku. Katolickie imprimatur dla poprzedniego wydania sygnował 19 lat wcześniej arcybiskup Paryża (przedtem ...
ENCYKLOPEDIA DLA DZIECI ENCYKLOPEDIA MULTIMEDIALNA PWN
JERZY KOWALSKI-GLIKMAN
ENCYKLOPEDIA MULTIMEDIALNA PWN Edycja 1999. Na pierwszy rzut oka ta, trzecia już, multimedialna edycja encyklopedii PWN robi bardzo dobrze wrażenie. Z informacji na tylnej części książki-pudełka dowiedzieć się można, że, posiadając średniej klasy komputer, ...
TELEFON DLA NIEDOSŁYSZĄCYCH
EDWIN BENDYK
Fot. Centertel Trudno przewidzieć, kiedy zadzwoni telefon komórkowy. Często odzywa się w warunkach nie sprzyjających prowadzeniu rozmowy: podczas jazdy samochodem lub na hałaśliwej ulicy. Trudno wtedy coś usłyszeć, zatykanie drugiego ucha i krzyczenie ...
OBRAZ POWIE WSZYSTKO
EDWIN BENDYK
Fot. Mitsubishi Przygotowywane na komputerze prezentacje coraz rzadziej przedstawiane są na ekranie monitora. Standardem staje się wykorzystanie projektorów multimedialnych umożliwiających projekcję wysokiej jakości obrazu na zewnętrzny ekran. Firma ...
ODTWARZACZ MP3
MAREK CHROMICKI
Fot. Diamond Muzyka zapisana w formacie MP3 zyskała ogromną popularność. Skompresowane utwory zajmują niewiele miejsca, a jakość dźwięku jest porównywalna z jakością konwencjonalnych płyt CD. W dodatku w Internecie można znaleźć ogromną liczbę utworów ...
POMIAR TAŚMOWY I ULTRADZWIĘKOWY
EDWIN BENDYK
Pracujący w trudnych warunkach profesjonaliści wiedzą, jak istotna jest jakość towarzyszących w pracy podstawowych narzędzi. Firma Stanley International z myślą o takim odbiorcy wprowadziła na rynek nową wysuwaną taśmę pomiarową Dynagrip pokrytą specjalną ...
INTERNETOWA MYSZ XXI WIEKU
MAREK CHROMICKI
Fot. Kensingfot Z myślą o wygodzie osób korzystających z Internetu firma Kensington wyprodukowała komputerową mysz przyszłości - WebRacer. Jej konstrukcja jest całkowicie dostosowana do wymagań internautów. Długi, dwumetrowy kabel nie zmusza do ...
CHEMIA I SIEĆ
BOGDAN MIŚ
Ryc. 1 Kilka nowości pojawiło się ostatnimi czasy w Sieci (a może tylko ja się ostatnio o nich dowiedziałem) - i to takich, którym warto poświęcić więcej niż trochę uwagi. Przede wszystkim wymienię tu genialną witrynę, poświęconą chemii, ściślej ...
ERUDYTA I WIERNY CZYTELNIK
BOGDAN MIŚ
Zacznijmy tym razem od tabeli. Mamy 17 osób, które uzbierały w ciągu ostatnich kolejnych 6 miesięcy (stan po wpisaniu do redakcyjnej bazy danych informacji o wynikach majowych) po 60 punktów, czyli bezbłędnie odpowiedziały na wszystkie pytania. Są to: Grzegorz Bednarczyk Kraków Elżbieta Friedrich Tychy Renata Góra Kraków Artur Janczewski Warszawa Józef Jary Grodków Katarzyna Krzeczkowska Puławy Grzegorz ...
GŁOWA DO GÓRY - SIERPIEŃ
MICHAŁ RÓŻYCZKA
NA MAPCE ZNAJDUJĄ SIĘ GWIAZDY JAŚNIEJSZE OD 4.5 WIELKOŚCI GWIAZDOWEJ (4.5M), SCHEMATYCZNIE UKAZANA WSTĘGA DROGI MLECZNEJ ORAZ NAJJAŚNIEJSZE MGŁAWICE, GROMADY GWIAZDOWE I GALAKTYKI (UMIESZCZONE PRZY TYCH OBIEKTACH LICZBY BEZ OZNACZEŃ LITEROWYCH SĄ NUMERAMI ...
PUZELAND
MAREK PENSZKO
Sierpień tradycyjnie jest w "Puzelandzie" miesiącem łamigłówek dużych i trudnych. Duże są wszystkie trzy, trudne - dwie z nich; zwłaszcza Cyfry i strzałki to wyjątkowo twardy orzech. Obrazek logiczny nie jest wprawdzie zbyt trudny, ale ...
OJCIEC I SYN
ANDRZEJ KAJETAN WRÓBLEWSKI
Kiedy Nagrodę Nobla z fizyki za rok 1915 otrzymali William Henry Bragg i William Lawrence Bragg, było to niecodzienne wydarzenie, ponieważ William Lawrence miał wtedy zaledwie 25 lat i do dziś pozostaje najmłodszym laureatem w historii tej nagrody. Z ...