Twoja wyszukiwarka

Czerwiec 2000
SYGNAŁY - ZATRZYMAĆ EBOLĘ
PIOTR KOSSOBUDZKI
Zaświtała wreszcie nadzieja na lek przeciwko morderczemu wirusowi. Wirus Ebola znany jest od prawie ćwierć wieku jako niezwykle groźny zabójca mieszkańców Afryki. Pomimo to do dziś uczeni nie znaleźli lekarstwa na wywoływaną przezeń gorączkę krwotoczną. ...
SYGNAŁY - NADCHODZI MIKROREWOLUCJA
MICHAŁ MIŚ
Dyski o pojemności 500 GB wkrótce wyznaczą nowy standard w domowej elektronice. Już niedługo w domowych urządzeniach audio i wideo pojawią się tanie, miniaturowe dyski o dużej pojemności. Już teraz zastąpiły pamięci typu flash w kilku aparatach cyfrowych, ...
SYGNAŁY - GDZIE STUDIOWAĆ?
MARIA SUPRANOWICZ
W kwietniu ogłoszono ranking najlepszych polskich uczelni. Od dawna wiadomo, że ukończenie uczelni powszechnie uznawanej za bardzo dobrą pozwala jej absolwentom śmielej poszukiwać pracy. Jakie szkoły zostały uznane za najlepsze w ogólnopolskim Rankingu ...
SYGNAŁY - BEZPAŃSKIE PLANETY
MICHAŁ RÓŻYCZKA
W mgławicy Oriona odkryto planety, które nie krążą wokół żadnej z gwiazd, lecz błądzą w przestrzeni kosmicznej. Gwiazda to obiekt, którego wnętrze jest na tyle gorące, że mogą w nim zachodzić reakcje syntezy helu z wodoru, nazywane też nieściśle "spalaniem" ...
SYGNAŁY - NAPRAWA DNA I P53
GRZEGORZ NALEPA
O tym, jak białko p53 chroni komórkę przed transformacją nowotworową, napisano tysiące prac naukowych. Wszyscy wiedzą, że p53 wykrywa błędy w DNA i zatrzymuje cykl komórkowy, żeby uszkodzona komórka mogła spokojnie naprawić swój genom, a w przypadku ...
SYGNAŁY - Z PRZYMRUŻENIEM OKA
KRZYSZTOF SZYMBORSKI
Morowe pazury W wielu ludzkich mitach i ludowych opowieściach długie paznokcie (a także szpony i pazury) mają zdecydowanie negatywne konotacje, choć w pewnych kulturach są też traktowane jako dowód elegancji i wysokiej hierarchii społecznej. Niedawny ...
SYGNAŁY - WSZYSTKIM PO RÓWNO
NATALIA SZCZUCKA-KUBISZ
Coraz więcej Polaków jest przeciwnych rosnącemu zróżnicowaniu zarobków i rozwarstwieniu społecznemu. Polacy są niemal powszechnie (81%) przekonani o tym, że aby osiągnąć w naszym kraju dobrobyt, należy wysoko wynagradzać tych, który dobrze pracują. ...
SYGNAŁY - KOMPUTEROWE OLBRZYMY
MICHAŁ MIŚ
Co szósty europejski superkomputer znajduje się w Polsce. Jak podaje Komitet Badań Naukowych, w naszym kraju pracują już 24 takie maszyny. Najpotężniejsza z nich, Cray SV1 - 1A, stoi w Interdyscyplinarnym Centrum Modelowania Matematycznego przy Uniwersytecie ...
SYGNAŁY - TRĄBA POWIETRZNA NA MARSIE
MICHAŁ RÓŻYCZKA
Wyjaśniono zagadkę ciemnych kresek na powierzchni Czerwonej Planety. Sonda Mars Global Surveyor (MGS), która od września 1997 roku krąży wokół Marsa, wielokrotnie znajdowała na jego powierzchni dziwne, ciemne zygzaki o długości dochodzącej do kilku ...
SYGNAŁY - BAKTERIE Z PIEKŁA RODEM
GRZEGORZ NALEPA
Rodzina ekstremofilów powiększyła się o nowego członka. Wyobraźmy sobie podziemny zbiornik wodny podgrzany do 40°C, pełen różnych związków chemicznych (m.in. trujących pochodnych arsenu) i tak silnie zakwaszony, że pH zbliża się w nim do zera. Teoretycznie ...
SYGNAŁY - SAMCE LUBIĄ DUŻY ODWŁOK
PIOTR KOSSOBUDZKI
Od dawna wiadomo, że to kobiety rządzą światem. A ich figura jest zawsze w cenie. Te dwie stare prawdy potwierdzili ostatnio amerykańscy entomolodzy. U ogromnej większości zwierząt na Ziemi zaloty spadają na głowę samca. Musi zrobić wszystko, żeby przypodobać ...
SYGNAŁY - UBRANY W KOMPUTER
MICHAŁ MIŚ
Hełm zamiast monitora? Wearable computing to technologia, która dopiero zaczyna schodzić pod strzechy. Wykorzystywana do tej pory jedynie w przemyśle, wojskowości i medycynie ma szansę już niedługo podjąć rywalizację przenośnymi notebookami. Jej idea ...
SYGNAŁY - TRAGEDIA PIONOWZLOTU
MICHAŁ MIŚ
Czy katastrofa Ospreya wpłynie na dalsze losy tych samolotów? Należący do amerykańskiej piechoty morskiej pionowzlot MV-22 Osprey uległ katastrofie podczas nocnych ćwiczeń desan-towych. Zginęło 15 żołnierzy i 4 członków załogi. Według niektórych świadków ...
SYGNAŁY - GENOMIKA ZAMIAST ANTYBIOTYKÓW
PIOTR KOSSOBUDZKI
Obietnice badaczy genomów zaczynają się spełniać. Analiza całych genomów różnych organizmów może dostarczyć bezcennej wiedzy o molekularnych podstawach życia. Naukowcy obiecują niezliczone korzyści wynikające ze znajomości całego DNA żywych istot: dotrzemy ...
SYGNAŁY - ENERGIA Z SADZAWKI
PIOTR KOSSOBUDZKI
Czy pospolity glon może produkować paliwo rakietowe z wody i światła? Co zrobimy, gdy wyczerpią się zasoby węgla, ropy czy gazu i nie zmieni negatywne nastawienie do energetyki jądrowej? Albo gdy dalsze ich stosowanie zagrozi postępującą dewastacją ...
SYGNAŁY - ATAK NA MERLINA
KRZYSZTOF JERZYK
Największa w Polsce księgarnia internetowa została kilkakrotnie zaatakowana przez hackerów. Merlin obchodził 1 kwietnia swoje pierwsze urodziny i z tej okazji przygotował prezent dla swych internetowych klientów. Być może splot dwóch dat, rocznicy powstania ...
SYGNAŁY - ELEKTRONICZNY STRAŻNIK
BOGDAN MIŚ
Zaobrączkowany więzień może korzystać z ograniczonej wolności. Były minister rządu JKM i gwiazda telewizji brytyjskiej, Jonathan Aitken, został niedawno wypuszczony z więzienia po odsiedzeniu siedmiu miesięcy z półtorarocznego wyroku za krzywoprzysięstwo ...
SYGNAŁY - CO WIEMY O MÓZGU?
BARBARA PRATZER
Polacy lepsi od Włochów i Szwajcarów W Wielkiej Brytanii, we Włoszech, Szwajcarii i w Polsce przeprowadzono badania, które miały ujawnić, co przeciętny obywatel wie na temat chorób związanych z mózgiem. Wynika z nich, że niewiele. Dla nas pocieszające ...
SYGNAŁY - ZIELE IGLASTE
WOJCIECH MIKOŁUSZKO
Przodkowie świerka, sosny czy sekwoi stosowali strategię przetrwania raczej pokrzywy niż drzew. Rośliny iglaste są drzewami. Dobrze przecież znamy polskie świerki, syberyjskie limby, amerykańskie sekwoje czy libańskie cedry. Wszystkie te rośliny rosną ...
SYGNAŁY - CZARNA OWCA W PALIWIE
ANDRZEJ PIEŃKOWSKI
Niektóre substancje powszechnie dodawane do benzyny są szkodliwe. Od kiedy w latach osiemdziesiątych uznano, że należy ograniczać ilość szkodliwych związków chemicznych, wydobywających się z rur wydechowych samochodów, na całym świecie zaczęto wzbogacać ...
SYGNAŁY - WAŻNY GOŚĆ Z KOSMOSU
ANDRZEJ PIEŃKOWSKI
Udało się odnaleźć szczątki dużego meteorytu, który spadł na Kanadę. Nocą 18 stycznia, nad terytorium Yukonu w północno-wschodniej Kanadzie pojawiła się kula ognia, ciągnąca za sobą pióropusz dymu. Huk, towarzyszący upadkowi meteorytu, słyszalny był ...
SYGNAŁY - PODZIEMNY LAS
WOJCIECH MIKOŁUSZKO
W amerykańskim stanie Michigan odkryto las zagrzebanych w piachu świerków, które stoją tam od 10 tys. lat. Przypuszcza się, że drzewa zostały zasypane materiałem z roztapiającego się lodowca, który wtedy znajdował się zaledwie kilka kilometrów na północ ...
SYGNAŁY - INTELIGENTNY SKALPEL
BARBARA PRATZER
Najlepszą metodą wyleczenia raka jest zupełne wycięcie guza. Onkolodzy nie mają wątpliwości, że radykalne wycięcie nowotworu najszybciej i najmniejszym kosztem dla zdrowia pacjenta likwiduje chorobę. Zarówno naświetlania, jak i chemioterapia obciążają ...
SYGNAŁY - MUCHA CHORA NA PARKINSONA
GRZEGORZ NALEPA
Naukowcy chcą badać leki na takich owadach, które mogą pomóc ludziom. Choroba Parkinsona jest spowodowana uszkodzeniem pewnych komórek nerwowych mózgu. Poziom dopaminy (neuroprzekaźnika wydzielanego przez te komórki) spada, więc układ nerwowy przestaje ...
SYGNAŁY - ŻEGLUJĄC MIĘDZY GWIAZDAMI
MICHAŁ RÓŻYCZKA
Poruszające się z prędkością 25 km/s Słońce wzbudza falę uderzeniową. Łódka płynąca po stawie wzbudza falę o kształcie klina, tym węższego, im szybciej płynie. Podobną, lecz niewidoczną falę wzbudza w powietrzu samolot. Gdy przekroczy prędkość dźwięku, ...
SYGNAŁY - PODRÓŻ W CZASIE
GRZEGORZ NALEPA
Czy neandertalczyk był naszym przodkiem? Ostatnie odkrycie zasiało poważne wątpliwości. Jak wyglądały geny przodków człowieka? Przekonali się o tym rosyjscy naukowcy, którym udało się wyizolować materiał genetyczny ze zwłok neandertalczyka znalezionego ...
SYGNAŁY - PALACZOM POD ROZWAGĘ
BARBARA PRATZER
Ważna informacja dla tych, którzy chcą rzucić palenie i potrzebują dodatkowej motywacji. Wiadomo, że palacze papierosów bardziej narażeni są na choroby układu krążenia, nowotwory złośliwe, zwłaszcza płuc i krtani, przewlekły nieżyt dróg oddechowych. ...
SYGNAŁY - ZWIERZĘTOM CORAZ CIEPLEJ
WOJCIECH MIKOŁUSZKO
Coraz więcej zwierząt żyje na bakier z kalendarzem. Rosnąca średnia temperatura powoduje przesunięcie granic zasięgów zwierząt ku wyższym szerokościom geograficznym. Tak stało się na przykład z wieloma europejskimi gatunkami motyli, których powędrowały ...
DINOZAURY JAK ŻYWE
KAROL SABATH
Przyrodniczy serial o życiu dinozaurów pt. "Wędrówki z dinozaurami" kosztował prawie 10 mln dolarów. Jest to pierwszy film o dinozaurach oparty na wynikach badań naukowych i przedstawiający mezozoiczne zwierzęta w ich własnym świecie. Pierwszy ...
OD SUFLETU DO DIAMENTÓW
JACEK TYCZKOWSKI
Mikrofale pozwalają zwiększyć szybkość i wydajność wielu reakcji chemicznych oraz zmienić ich przebieg. Czy jednak te ich właściwości nie są groźne, gdy w kuchence mikrofalowej gotujemy potrawy? Nie wiem jak Państwo, ale ja bardzo lubię suflety. Jest ...
ŻÓŁTA FALA
ARKADIUSZ MILLER
Albo szpitale i przychodnie lekarskie zadbają o właściwe warunki sanitarne, albo splajtują,wypłacając odszkodowania pokrzywdzonym pacjentom. Głównym źródłem zakażenia wirusami zapalenia wątroby są obecnie placówki służby zdrowia, a chorzy coraz częściej ...
PROSTO W NIEBO
JERZY LIWIŃSKI
Już niedługo zobaczymy na niebie dziwne maszyny latające. Połączenie samolotu ze śmigłowcem powinno zrewolucjonizować lotnictwo wojskowe i cywilne. Kolejne trzęsienie Ziemi nawiedziło południową Kalifornię. Zniszczone drogi, brak dostępu do miast. Kilkadziesiąt ...
NADWIŚLAŃSKA DŻUNGLA
WIKTOR PAWŁOWSKI
Nie trzeba jechać do Indii, żeby znaleźć się w prawdziwej dżungli. Wystarczy krótki spacer nad Wisłą. Podobnie jak inne duże polskie rzeki, Wisła płynie doliną, wzdłuż której biegną tarasy: najniżej położony rzeka zalewa kilkakrotnie w ciągu roku, nieco ...
KOWALSKI PRZECIWKO POLSCE
NATALIA SZCZUCKA-KUBISZ
Od czasu, gdy Polska w 1993 roku ratyfikowała "Konwencję o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności", lawinowo rośnie liczba skarg wnoszonych przez Polaków przeciwko swemu państwu. W zeszłym roku nasi rodacy nadesłali do Trybunału Praw ...
LALA I MIŚ
TERESA LEWIŃSKA
Jednymi z najpopularniejszych zabawek są lalka i miś. Towarzyszą nam w dzieciństwie, dzielą z nami radości i smutki i wystarczy się tylko do nich przytulić, aby nie czuć się samotnym i zagubionym. Może dlatego gdy jesteśmy już dorośli, często nie możemy ...
TAMAGOTCHI I FURBY
MICHAŁ MIŚ
Gdy pojawiają się zabawki, w które producenci postanowili tchnąć namiastkę życia, dzieciom - na chwilę - przestaje wystarczać miłe ciepło pluszowego misia i nawet najładniejsze lalki. Elektroniczne zabawki zaczęły szturmem zdobywać serca dzieci na początku ...
CHOPIN ŻYJE
MARTA GÓRNICKA
Fin de siecle mija przy akompaniamencie muzyki Chopina. Możemy go usłyszeć nie tylko w klasycznym stylu, znamy go także ze świetnych wykonań na nowoczesnych instrumentach, o których kompozytorowi nawet się nie śniło, z opracowań jazzowych. O Chopinie ...
Z RAPORTÓW ONZ - JESTEŚMY CORAZ STARSI
NATALIA SZCZUCKA-KUBISZ
W 2020 roku jedna czwarta ludności Polski będzie miała ponad 60 lat. Styl życia większości starszych Polaków jest monotonny i bierny tylko 5% w wolnych chwilach jeździ na rowerze i jedynie 0.1% uczy się. Natomiast aż 15% pracuje lub poszukuje pracy. Statystyczny ...
ROZMYŚLAJCIE NAD MOWĄ - ADAPTACJA I DEZADAPTACJA
JAN MIODEK
W dzieje każdego języka wpisana jest historia zapożyczeń wyrazowych, które do niego weszły i poddały się procesowi fonetycznej, pisownianej, słowotwórczej i fleksyjnej adaptacji. Jakże całkowitemu przystosowaniu uległo np. słowo rynek. Przyszło ono ...
CYFROWA SZKOŁA PRZETRWANIA
ZBIGNIEW POLAŃSKI
Blisko połowa Polaków to tak zwani analfabeci funkcjonalni, ludzie umiejący czytać, lecz nie rozumiejący czytanych treści. Czy dadzą sobie radę w nowym cyfrowym świecie, wymagającym precyzyjnego myślenia i używania coraz to nowych skomplikowanych kodów? Dawniej ...
GENOM W ZASIĘGU RĘKI
PIOTR KOSSOBUDZKI
"Znamy sekwencję całego DNA człowieka" oświadczyli w kwietniu przedstawiciele firmy Celera Genomics. Taka wiadomość spowodowała, że akcje przedsiębiorstwa błyskawicznie powędrowały w górę. Czy jednak entuzjazm inwestorów jest uzasadniony? Craig ...
CO NOWEGO
MICHAŁ MIŚ
Pierwszy cyfrowy magnetowid Philipsa VR20D Philips zaprezentował cyfrowy magnetowid VR20D - urządzenie pracujące w technice Digital VHS. VR20D nagrywa oraz odtwarza obraz i dźwięk z jakością cyfrową, dając szansę na własnoręczną archiwizację ulubionych ...
KOMPUTEROWE ABC - MATEMATYKA WSPARTA KOMPUTEREM
BOGDAN MIŚ
Matematyka to piękna, ale żmudna dziedzina wiedzy. Właśnie: żmudna, nie trudna - bowiem rozumowanie dla człowieka wprawnego i odpowiednio wytrenowanego (no i, dodajmy, mającego pewne predyspozycje intelektualne...) nie jest trudne. Natomiast niezbędne ...
INTERNET - SOKRATES W PŁOCKU
BOGDAN MIŚ
Jest w Płocku szkoła szczególna - taka, której temu niezbyt wielkiemu miastu mogą pozazdrościć metropolie. Mowa o liceum im. Władysława Jagiełły. Buszując - jak to mam w zwyczaju - po Sieci, natknąłem się niedawno na jej witryny i przyznam, że dała mi ...
GLOWA DO GÓRY
MICHAŁ RÓŻYCZKA
Niebo nad Polską w nocy z 1 na 2 czerwca o godz. 24:00 (te same gwiazdozbiory będą widoczne 15 maja o 23:00, 30 czerwca o 22:00 i 15 lipca o 21:00). Na mapce znajdują się gwiazdy jaśniejsze od 4.5 wielkości gwiazdowej (4.5m), schematycznie ukazana ...
PUZELAND
MAREK PENSZKO
Mistrzostwa świata w rozwiązywaniu łamigłówek są równocześnie szerokim forum spotkań i dyskusji osób, którym bliska jest ta dziedzina rozrywki. W trakcie rozmów prowadzonych od pierwszych mistrzostw, zorganizowanych w 1992 roku w Nowym Jorku, stopniowo ...
UCZENI W ANEGDOCIE - BYLI PRZYJACIELE DWAJ...
ANDRZEJ KAJETAN WRÓBLEWSKI
Nernst i Svante Arrhenius spotkali się w 1887 roku, kiedy obaj jako młodzi doktorzy wzbogacali wiedzę w Würzburgu. Bardzo się zaprzyjaźnili i na pewien czas stali się tak nierozłączni, że postanowili razem pojechać do Grazu, aby pracować pod kierunkiem ...