Twoja wyszukiwarka

Kwiecień 2001
SYGNAŁY - KOŚLAWA GALAKTYKA
MICHAŁ RÓŻYCZKA
Nasza sąsiadka, galaktyka M31 w gwiazdozbiorze Andromedy, jest... krzywa. Niewiele obiektów we Wszechświecie wydaje się kryć tak mało tajemnic jak galaktyka M31, znana także pod nazwą Mgławicy Andromedy. Dzieli ją od nas odległość zaledwie 2 mln lat ...
SYGNAŁY - TERMITY PODANO!
PIOTR KOSSOBUDZKI
Jak zajrzeć do talerza australopiteka? Zmieniły się poglądy na temat diety naszych praprzodków. Dotychczas powszechnie sądzono, że australopiteki (Australopitecus robustus), które żyły w Afryce ok. 1.8 mln lat temu, były wegetarianami. Wskazywały na ...
SYGNAŁY - WJEŻDŻAMY NA NEOSTRADĘ?
BOGDAN MIŚ
Nowa usługa TP SA dla internautów. Szybki dostęp do sieci, ale drogo! Zamożniejsi mieszkańcy dużych miast zdążyli się oswoić z oferowanym przez Telekomunikację Polską SDI (tłumaczonym początkowo przez TP SA jako Szybki Dostęp do Internetu, zaś obecnie ...
SYGNAŁY - CHOROBY WENERYCZNE CORAZ CZĘSTSZE
PIOTR KOSSOBUDZKI
Zakażenia przenoszone drogą płciową to nie tylko problem krajów Trzeciego Świata. Lekarze w Wielkiej Brytanii biją na alarm - ubiegłym roku liczba zachorowań na "wstydliwe choroby" była tam najwyższa od 10 lat. Szczególnie dramatyczny ...
SYGNAŁY - ATOMOWY GENERAŁ
JERZY LIWIŃSKI
Pierwszy europejski atomowy lotniskowiec - francuski "Charles de Gaulle" - rozpoczyna służbę na morzu. Do niedawna Francja dysponowała dwoma starzejącymi się konwencjonalnymi lotniskowcami, używanymi ostatnio do operacji interwencyjnych ...
SYGNAŁY - Z PRZYMRUŻENIEM OKA
KRZYSZTOF SZYMBORSKI
Gdy je biedak rosół z kury... ...pewnie chory on lub ona. To stare, ulubione porzekadło mojego Taty zyskało naukowe potwierdzenie. Dr Stephen Rennard z Centrum Medycznego University of Nebraska poddał analizie rosół przyrządzony według przepisu babci ...
SYGNAŁY - NAJWIĘKSZA WE WSZECHŚWIECIE?
MICHAŁ RÓŻYCZKA
Olbrzymia gromada galaktyk i kwazarów rzuca wyzwanie kosmologom. Nazwą "kwazar" określa się centralną część galaktyki, w której zachodzą niezwykle gwałtowne procesy towarzyszące opadaniu materii na supermasywną czarną dziurę. W tle gwiazdozbioru ...
SYGNAŁY - KLIN KLINEM
GRZEGORZ NALEPA
Mogłoby się wydawać, że wpuszczanie bakterii do otwartych ran to najgorsza metoda walki z zakażeniami. Amerykańscy mikrobiolodzy udowodnili, że ten rodzaj profilaktyki jest co najmniej tak skuteczny jak podawanie antybiotyków. Naukowcy postanowili walczyć ...
SYGNAŁY - PRZECHYTRZYĆ HIV
BARBARA PRATZER
Jak zapobiec rozwojowi AIDS mimo wniknięcia wirusa do organizmu? HIV, jak każdy wirus, staje się niebezpieczny dopiero wtedy, kiedy uda mu się przedostać do wnętrza komórek zaatakowanego organizmu. Tam bowiem znajduje odpowiednie warunki, by się mnożyć. ...
SYGNAŁY - GDY WIOSENNE SŁOŃCE PRZYGRZEWA
EWA KOŁODZIEJAK-NIECKUŁA
Bywa, że za brak punktualności płaci się najwyższą cenę. Jeśli gąsienice ćmy - piędzika przedzimka (Operophtera brumata) - wyklują się zbyt wcześnie, nie znajdą na dębach liści, którymi się żywią. Jeśli z kolei pojawią się zbyt późno, liście będą twarde ...
SYGNAŁY - GRZYB Z WIZYTĄ
PIOTR KOSSOBUDZKI
Ubrania szpitalnych gości mogą być źródłem zakażeń. Amerykańscy naukowcy twierdzą, że bawełniana odzież noszona przez gości odwiedzających swoich bliskich w szpitalach może być śmiertelnie groźna. Według ekspertów z Cornell University, zajmujących ...
SYGNAŁY - ŻYCIE JEDNAK Z KOSMOSU?
MICHAŁ RÓŻYCZKA
W przestrzeni międzygwiazdowej mogą powstawać związki zdolne do organizowania się w struktury przypominające prymitywne komórki. Nowo utworzony amerykański Instytut Astrobiologii zapisał na swym koncie pierwszy sukces. Kierowane przez dr. L. Allamandolę ...
SYGNAŁY - PŁETWĄ W ZĘBY
GRZEGORZ NALEPA
Czy samo oglądanie przemocy sprawia, że stajemy się agresywni? Biolodzy zajmujący się zachowaniem wybranego gatunku ryb (tilapii mozambijskich) udowodnili, że nawet bierne oglądanie walki wpływa na produkcję męskich hormonów płciowych, które mogą ...
SYGNAŁY - CZERNIAK POD ŚCIANĄ
GRZEGORZ NALEPA
Poznaliśmy kolejny mechanizm chroniący nowotwory przed układem odpornościowym. Organizm człowieka potrafi zabijać własne komórki poprzez apoptozę molekularne samobójstwo. Apoptoza służy do likwidacji uszkodzonych i niebezpiecznych komórek, na przykład ...
SYGNAŁY - OSTRA JAZDA
PIOTR KOSSOBUDZKI
Coraz rzadziej prowadzenie samochodu to miła i bezpieczna przejażdżka. Rosnąca liczba technicznych gadżetów instalowanych w samochodach wpływa negatywnie na bezpieczeństwo jazdy. Do takiego paradoksalnego wniosku doszli naukowcy z Narodowego Laboratorium ...
SYGNAŁY - POŻYTECZNE BRODAWKI
EWA KOŁODZIEJAK-NIECKUŁA
W przyszłości "ekologiczne" uprawy mogą być wydajne. Niemal każdy podręcznik biologii opisuje wzajemne powiązania roślin motylkowych i bakterii korzeniowych (inaczej brodawkowych). Groch, fasola czy koniczyna, żyjąc w symbiozie z tymi bakteriami, ...
SYGNAŁY - KRYSZTAŁ Z OTCHŁANI CZASU
MIROSŁAW RUTKOWSKI
Czy życie mogło się pojawiać na Ziemi więcej niż jeden raz? Zespół geochemików z Australii, USA i Wielkiej Brytanii odkrył kryształ cyrkonu sprzed 4.4 mld lat. Jest to najstarszy znany, stały fragment naszej planety. Poprzedni rekord - 4.276 mld lat ...
SYGNAŁY - H2 I PLANETY
MICHAŁ RÓŻYCZKA
Jeden z problemów teorii powstawania planet jest bliski rozwiązania. W ciągu ostatnich pięciu lat odkryto ponad 50 planet pozasłonecznych (krążących wokół gwiazd innych niż Słońce). Są to obiekty z grupy tzw. gazowych olbrzymów. W Układzie Słonecznym ...
SYGNAŁY - NAUKOWE BADANIA DUCHÓW?
GRZEGORZ NALEPA
Niektórzy twierdzą, że to możliwe. Peter Brugger, neurolog z uniwersytetu w Zurichu, interesuje się doppelgängerami - duchami, które według wierzeń ludowych są metafizycznymi klonami żyjących ludzi. Brugger uważa, że taki duchowy bliźniak powstaje ...
SYGNAŁY - ŁOPATY ROZDANE
MA
Po raz drugi wyróżniono najlepszych polskich archeologów. W setną rocznicę urodzin prof. Kazimierza Michałowskiego w warszawskiej Filharmonii, już po raz drugi, odbyła się uroczystość rozdania "Złotych Łopat", przyznawanych za najważniejsze ...
SYGNAŁY - PODNIEBNA PROHIBICJA
BARBARA PRATZER
Dużo pić, ale ani kropli alkoholu - oto najlepszy sposób na uniknięcie kłopotów podczas podróży lotniczych. Co roku na międzynarodowym lotnisku w Tokio lekarze udzielają pomocy 100-150 pasażerom, którzy mają za sobą wielogodzinny lot. W ciągu ostatnich ...
SYGNAŁY - ZWIERZĘTA BEZ INSTYNKTU
DOROTA MIKOS
Okresowy brak kontaktu z wrogiem może grozić wyginięciem gatunku. Zwierzęta, które przez długi czas przebywały w środowisku pozbawionym drapieżników, tracą instynkt obronny. Przestają reagować na odgłosy i zapachy zagrażających im gatunków. Tezę tę ...
SYGNAŁY - TRUJĄCE AMULETY
ZBIGNIEW P. ZAGÓRSKI
"Żywe srebro" w niepowołanych rękach może być naprawdę niebezpieczne. Zespół pediatrów i toksykologów z Nowego Jorku doniósł Environmental Health Perspectives o ciężkim przypadku zatrucia rtęcią dziewięciorga dzieci i ich matki w ubogiej dzielnicy. ...
OTO CZŁOWIEK!
PIOTR KOSSOBUDZKI
Około 3 mld nukleotydów, zaskakująco mało genów, dwie konkurencyjne publikacje na ten sam temat i euforia w mediach całego świata - to tylko niektóre owoce prac nad poznaniem ludzkiego DNA. Ludzki genom ostatnio często gościł na pierwszych stronach ...
WITAMY W ERZE POSTGENOMOWEJ
MAGDALENA FIKUS
Wielu sądziło, że wiedzę o mechanizmach rządzących życiem da nam rozszyfrowanie budowy genów. Tymczasem dopiero znajomość ich produktów - białek może być kluczem do rozwiązania zagadki. Ich poznawanie może jednak zająć dziesiątki lat. Koniec XX wieku ...
ZAJRZEĆ DO SŁOŃCA
MICHAŁ RÓŻYCZKA
Czy można zajrzeć do wnętrza naszej gwiazdy i zbadać panujące tam warunki? Wbrew pozorom zadanie to wcale nie jest niewykonalne. Wystarczy poprosić o pomoc heliosejsmologa. Heliosejsmologia jest jedną z najmłodszych gałęzi astrofizyki. Narodziła się ...
ZAWÓD: INFOBROKER
BOGDAN MIŚ
O powstającym zawodzie, Internecie i problemach współczesności mówi prof. dr hab. inż. Konrad R. Fiałkowski, profesor Rensselaer Polytechnic Institute w Troy, w USA i profesor Uniwersytetu Warszawskiego, stale mieszkający w Wiedniu wybitny polski informatyk. Panie ...
NADPRZEWODZĄCE FUTRO PRABABKI
IRENA KULSZEWICZ-BAJER ADAM PROŃ MAŁGORZATA ZAGÓRSKA
Polimery przewodzące już niebawem zapoczątkują erę elektroniki molekularnej. Dzięki nim pojawią się laptopy i inne urządzenia, które można będzie zwinąć w rulon i upchnąć kolanem w plecaku bez ryzyka ich uszkodzenia. Wiek XX był stuleciem triumfalnego ...
PRZYSTANEK GREEN FOREST CAMP
ZBIGNIEW SMOLSKI
W miniaturowym raju, którego próbę odtworzenia podjęła z powodzeniem garstka entuzjastów, mogą zamieszkać także nasi czytelnicy. Czy świat potraktuje poważnie ten eksperyment? Istnieje takie miejsce na Ziemi, gdzie czyste wody płyną szeroko, wiatr przynosi ...
NA DROGACH MĘKI PAŃSKIEJ
ANDRZEJ DATKO
Żywy już w średniowieczu kult Męki Pańskiej w wiekach XVI i XVII osiąga swoje apogeum, jest faktem religijnym, który dominuje w ówczesnej umysłowości i uczuciowości chrześcijańskiej. Głównymi symptomami nowego sposobu przeżywania Pasji stały się kalwarie ...
CO SIĘ ZDARZYŁO W AMERYCE?
LONGIN PASTUSIAK
Bez przesady można powiedzieć, że cały świat czekał na wynik wyborów prezydenckich w Stanach Zjednoczonych. Opinia publiczna była zaskoczona ich przebiegiem. Czyżby zmierzch demokracji? - pytano. W ubiegłym roku Amerykanie czekali aż 36 dni na wynik ...
WYGRAĆ, ABY CZASAMI... PRZEGRAĆ
KRZYSZTOF MICHAŁEK
Czy sytuacja, w której Al Gore, wygrywając w głosowaniu powszechnym, nie uzyskał prezydentury, była "wypadkiem przy pracy" w codziennym funkcjonowaniu demokracji w Stanach Zjednoczonych, czy też przejawem kryzysu całego systemu? System wyboru ...
WIELKANOC PRADZIADKÓW
TERESA LEWIŃSKA ANDRZEJ LEWIŃSKI
W rodzinnych archiwach, w starych albumach odnaleźć można wysyłane przed laty z okazji Świąt Wielkanocnych karty pocztowe. Przyjrzyjmy się im, jakże są inne od tych współczesnych. Pierwsze karty drukowane (wcześniej były bilety rysowane lub malowane ...
ROZMYSLAJCIE NAD MOWĄ - OCZIMA - OCZYMA - OCZAMI
JAN MIODEK
Bezpośrednim impulsem do napisania tego odcinka jest... Karel Gott, a ściślej słowa jego znanego przeboju sprzed lat "Laska blazniva" ("Szalona miłość"): "Divam se za nima smutnima oczima", których słucham w tej chwili ...
KSIĄŻKI
MARTA WRZOSEK SŁAWOMIR PIKUŁA MICHAŁ RÓŻYCZKA
EWOLUCJA CZY EGZEKUCJA Phil GatesPrzełożyła Renata KopczewskaEgmont Polska Sp. z o.o. Warszawa 2000 ŻYCIE NA ZIEMI Barbara GallavottiPrzełożyła Dagmara SpólniakDom Wydawniczy Bellona Warszawa 2000 "Życie na Ziemi" i "Ewolucja czy egzekucja" ...
SZCZYPTA SOLI - KOWAL ZAWINIŁ, CYGANA POWIESILI
X.RUT
Bank, w którym mam rachunek, wprowadza nowy, wspaniały system komputerowy. Objawy są jednak nader bolesne dla klienta i muszą powodować kolosalne straty dla Banku. Żeby nie być gołosłownym, podam kilka przykładów. Raz na miesiąc Bank sporządza zestawienie ...
JA SIĘ KWASU NIE BOJĘ
GRZEGORZ LISOWSKI
Jeszcze 20 lat temu nikt nawet nie przypuszczał, że przyczyną choroby wrzodowej mogą być bakterie. Dawno temu utrwalił się pogląd, że te, które dostaną się z jedzeniem do żołądka, nie mają szans na przetrwanie, ponieważ zabija je wydzielany tam kwas. ...
LABORATORIUM WIEDZY I ŻYCIA - TAŃCZĄCE WAHADŁA
JAN GAJ
Sprawdź Galileusza Co to jest rezonans? Czy wahadła mogą oddychać? Zapraszam do eksperymentowania - to zupełnie inny rodzaj przyjemności niż przeczytanie o czymś, co zrobił ktoś inny. Jedno wahadło: czy Galileusz się mylił? Już ponad 400 ...
CO NOWEGO
MICHAŁ MIŚ
Wyrafinowany odkurzacz Firma Electrolux przedstawiła niedawno odkurzacz o nazwie Cyclone Power. Dzięki nowej technologii budowy zrezygnowano z zastosowania torby na wciągnięte śmieci: są one wyłapywane przez 2 filtry z gore-texu. W nowym odkurzaczu ...
MULTIMEDIA - POLSKIE ENCYKLOPEDIE MULTIMEDIALNE - DOJRZEWAJĄ
BOGDAN MIŚ
Encyklopedia na CD-ROM-ie to chyba jedno z najpopularniejszych wydawnictw multimedialnych na świecie. Właściwie każda konwencjonalna encyklopedia książkowa ma już taką elektroniczną wersję: Britannica, Compton, Hutchinson, Webster... Są też trzy polskie; ...
GŁOWA DO GÓRY
MICHAŁ RÓŻYCZKA
Niebo nad Polską w nocy z 1 na 2 kwietnia o godz. 24:00 (te same gwiazdozbiory będą widoczne 15 kwietnia o 23:00, 30 kwietnia o 22:00 i 15 maja o 21:00). Na mapce znajdują się gwiazdy jaśniejsze od 4.5 wielkości gwiazdowej (4.5m), schematycznie ukazana ...
ASTRONOTKI
MICHAŁ RÓŻYCZKA
Jak wytrzebić dinozaury? Gady te najprawdopodobniej wyginęły w następstwie zderzenia Ziemi z planetoidą o średnicy kilkunastu kilometrów. W miejscu zderzenia (północny Jukatan) powstał olbrzymi krater, który jest dziś całkowicie przykryty skałami osadowymi. ...
PUZELAND
MAREK PENSZKO
Kwietniowy „Puzeland” niektórzy z Państwa mogą potraktować jako ćwiczenie przed eliminacjami do 6 Mistrzostw Polski w Rozwiązywaniu Łamigłówek. Już za miesiąc pojawią się na tych stronach nie tylko tutaj zadania eliminacyjne, ...
UCZENI W ANEGDOCIE - NIEZWYKŁY HRABIA
ANDRZEJ KAJETAN WRÓBLEWSKI
Benjamin Thompson, znany lepiej jako hrabia Rumford, urodził się w 1753 roku w Woburn w Massachusetts. Przyszły sławny uczony zakończył formalną edukację po paru latach spędzonych w szkole podstawowej i już w 1766 roku został oddany jako uczeń do bostońskiego ...