Twoja wyszukiwarka

Maj 2001
SYGNAŁY - HOLOGRAM W PROMIENIACH GAMMA
PIOTR KOSSOBUDZKI
Polscy naukowcy zrobili trójwymiarowe "zdjęcie" atomom tworzącym kryształ. Fizykom z Akademii Górniczo-Hutniczej i Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie udało się otrzymać niezwykle ostry, trójwymiarowy obraz kryształu o rozdzielczości lepszej ...
SYGNAŁY - NA TROPIE PRIONÓW
BARBARA PRATZER
Pojawiła się realna szansa na wczesne i łatwe wykrywanie choroby "szalonych krów". Opracowanie testu wykrywającego chorobotwórcze priony, które chemicznie niczym się nie różnią od zdrowego białka prionowego, okazało się niezwykle trudne. Jednak ...
SYGNAŁY - EKOLOGIA DLA ZAMOŻNYCH
PIOTR KOSSOBUDZKI
Samochody przyjazne dla środowiska - nieprzyjazne dla kieszeni. Na drogach coraz częściej można spotkać samochody z napędem hybrydowym, czyli uzupełniającymi się silnikami spalinowym i elektrycznym. Kanadyjscy uczeni z University of Toronto porównali ...
SYGNAŁY - GENY LECZĄ CUKRZYCĘ
GRZEGORZ NALEPA
Czy terapia genowa sprawi, że strzykawki z insuliną pójdą w zapomnienie? Cukrzyca typu I jest wynikiem zniszczenia komórek trzustki, które wydzielają insulinę - hormon kontrolujący spalanie cukrów w organizmie. Pacjenci chorzy na ten typ cukrzycy muszą ...
SYGNAŁY - TRUCHŁA Z MARSA
MICHAŁ RÓŻYCZKA
Media podały kolejną wiadomość o odnalezieniu śladów życia na Marsie. Ile jest w niej naukowej rzetelności, a ile sensacji? Znalezienie istot żywych na innych planetach byłoby jedną z największych przygód w historii ludzkości. Prawdopodobnie dlatego ...
SYGNAŁY - Z PRZYMRUŻENIEM OKA
KRZYSZTOF SZYMBORSKI
Wzrok na języku Oczy mają bez wątpienia bezpośrednie połączenie ze zmysłem smaku, o czym świadczy fakt, że widząc coś, co wygląda smakowicie, nabieramy natychmiast apetytu. Okazuje się, że połączenie to można odwrócić. Eliana Sampaio, profesor psychologii ...
SYGNAŁY - CO NAPĘDZA PŁYTY?
MIROSŁAW RUTKOWSKI
Wciąż nie wiemy, jaka jest przyczyna ruchu kontynentów. Skorupa ziemska składa się z kilkunastu wielkich płyt kontynentalnych, przesuwających się powoli względem siebie. Niestety wciąż nie ma pewności co do przyczyn tego ruchu. Wykazała to podsumowująca ...
SYGNAŁY - TARANTULA W APTECE
GRZEGORZ NALEPA
Większość ludzi unika pająków, tymczasem takie spotkanie może okazać się zbawienne. Migotanie przedsionków (bardzo szybkie i nieregularne skurcze) często jest wynikiem nadmiernego rozciągnięcia uszkodzonego mięśnia sercowego. Występuje m.in. u chorych ...
SYGNAŁY - PRECZ Z HAMBURGERAMI
BARBARA PRATZER
Tłusta dieta nie tylko szkodzi sercu - zaburza również pamięć. Do takiego wniosku doszli naukowcy z Baycrest Centre for Geriatric Care z Toronto, badając dorastające szczury. Przez parę miesięcy karmili je pożywieniem dostarczającym aż 40% kalorii w ...
SYGNAŁY - UWAGA NA BAGNA!
EWA KOŁODZIEJAK-NIECKUŁA
Ocieplenie klimatu może przynieść nie tylko topnienie lodowców. Przez długie lata mokradła chłonęły metale ciężkie, którymi przemysł zanieczyszczał atmosferę. Zachodzące zmiany klimatyczne mogą je teraz osuszyć i uwolnić z nich tysiące ton toksycznych ...
SYGNAŁY - PROSTO DO JĄDRA
GRZEGORZ NALEPA
W jaki sposób enzymy niszczące białka docierają do swoich "ofiar"? Podczas apoptozy - "samobójstwa komórki" - dochodzi do uruchomienia kaspaz, czyli specjalnych enzymów, które niszczą wybrane cząsteczki białek. Cząsteczki atakowane ...
SYGNAŁY - UDERZENIOWY PODUSZKOWIEC
JERZY LIWIŃSKI
Jest uzbrojony, "niewidzialny" i może się poruszać po każdym terenie. Poduszkowce stosowane obecnie w niektórych armiach służą głównie do celów transportowych. Finlandia przygotowuje projekt pierwszego na świecie poduszkowca do zadań bojowych. ...
SYGNAŁY - JAK RADZIĆ SOBIE Z ARSENEM?
EWA KOŁODZIEJAK-NIECKUŁA
Trucizny także mają swych smakoszy. Na Florydzie odkryto niedawno, że paproć - orliczka (Pteris vittata) niezwykle wydajnie oczyszcza glebę z arsenu. Gromadzi go w liściach w stężeniach wielokrotnie większych od koncentracji tego pierwiastka w podłożu. ...
SYGNAŁY - SŁOŃCE DO GÓRY NOGAMI
MICHAŁ RÓŻYCZKA
Bieguny pola magnetycznego Słońca zamieniły się miejscami. W zeszłym roku północny biegun magnetyczny Słońca znajdował się na północnej półkuli naszej gwiazdy. W ciągu paru miesięcy słoneczne pole magnetyczne przeorientowało się i "stoi teraz do ...
SYGNAŁY - CLAUDE SHANNON NIE ŻYJE
BOGDAN MIŚ
Odszedł twórca teorii informacji. 24 lutego zmarł w wieku 84 lat, po długoletnich zmaganiach z chorobą Alzheimera, Claude Shannon wielki matematyk i inżynier, twórca podstaw teorii informacji. Jako jeden z pierwszych pojął doniosłość kodu binarnego ...
SYGNAŁY - STARE, DOBRE MAŁŻEŃSTWO
PIOTR KOSSOBUDZKI
Kukurydza towarzyszy człowiekowi już od ponad 6 tys. lat. Już od kilkudziesięciu lat archeolodzy i paleobotanicy dociekają, gdzie i kiedy udomowiono kukurydzę - jedno z najważniejszych obecnie zbóż świata. Dzięki pracom genetyków udało się już ustalić, ...
SYGNAŁY - M-3 W CHMURACH
WIESŁAW B. PIETRZAK
Czy rozrost miast wzwyż będzie odpowiedzią na brak miejsca na powierzchni Ziemi? Władze chińskie rozpatrują pozwolenie na budowę najwyższej budowli w historii ludzkości - wieżowca mieszkalnego mierzącego - uwaga! - 1228 , który będzie mógł pomieścić ...
SYGNAŁY - ALBO KAWA, ALBO... DZIECKO
BARBARA PRATZER
Niewinna "mała czarna" może spowodować poronienie. Szwedzcy uczeni postanowili sprawdzić to, o czym mówi się od dawna - kofeina nie jest obojętna dla płodu. W tym celu dokładnie przebadali 562 kobiety, u których wystąpiło wczesne, samoistne ...
SYGNAŁY - JAK OBEZWŁADNIĆ CZARNĄ DZIURĘ
MICHAŁ RÓŻYCZKA
Ślad po wybuchu supernowej naprowadził astrofizyków na trop ważnego procesu. Centrum naszej Galaktyki leży w tle gwiazdozbioru Strzelca, w odległości 25 tys. lat świetlnych od Słońca. Pisaliśmy wielokrotnie [po raz ostatni w sygnale "Czarny środek ...
SYGNAŁY - SPOSÓB NA TRZEŹWIENIE
MARIA SUPRANOWICZ
Ci, którzy wszczynają awantury po pijanemu,nie mogą tłumaczyć swego zachowania spożyciem alkoholu. Nie tylko psychologowie wiedzą, że pod wpływem alkoholu puszczają ludziom "hamulce" i nie tłumią oni różnych impulsywnych reakcji. By to sprawdzić, ...
SYGNAŁY - POŻEGNANIE Z KOTLETEM
EWA KOŁODZIEJAK-NIECKUŁA
Czy podatki zmuszą nas do przejścia na wegetarianizm? Produkty spożywcze powinny być opodatkowane odpowiednio do ekologicznych kosztów ich produkcji. W ten prosty sposób ceny najskuteczniej zniechęcą do jedzenia pokarmów, których wyprodukowanie drogo ...
SYGNAŁY - EMERYTURA DLA... SZYMPANSÓW
BARBARA PRATZER
Na spokojną starość zasługują nie tylko ludzie. Kongres Stanów Zjednoczonych zdecydował się przeznaczyć 30 mln dolarów na zorganizowanie i utrzymanie rezerwatów dla szympansów niepotrzebnych już do badań naukowych. Problem jest poważny, bowiem w ośrodkach ...
SYGNAŁY - ROBAK W KORALACH
DW
Nie tylko ludzie myślą, jak zapewnić sobie dach nad głową i pełną spiżarnię... Wszystko ma swój początek nawet tak wielkie dzieła natury jak rafy koralowe muszą zaczynać od czegoś małego. Aby na wzburzanym przez prądy i fale dnie szelfu zaczęła powstawać ...
SYGNAŁY - NARODZINY NA HELU
MFJ
Młoda foka zwiastuje odtworzenie populacji u wybrzeży Polski. W Stacji Morskiej Uniwersytetu Gdańskiego na Helu przyszła na świat pierwsza foka szara w historii placówki. Nastąpiło to 25 lutego 2001 roku. Rodzicami są najstarsze w helskim stadzie foki ...
SYGNAŁY - PUŁAPKA SIĘ ROZTAPIA
DOROTA MIKOS
Lód glebowy obszarów arktycznych a efekt cieplarniany. Globalne ocieplenie może się nasilić wskutek uwalniania się gazów szklarniowych uwięzionych przez tysiące lat w pokładach wiecznej zmarzliny w regionach subpolarnych i polarnych - podali przewodniczący ...
SYGNAŁY - KLĘSKA EKOLOGICZNA SPRZED WIEKÓW
MARIA SUPRANOWICZ
Angkor - centrum państwa Khmerów nie pełniło jedynie ceremonialnych funkcji, ale było rozległą metropolią. To, co przyciąga dziś turystów i archeologów do Angkoru to monumentalne zabytki religijne, zwłaszcza zespoły świątynne Angkor Thom i Angkor Wat, ...
SYGNAŁY - PRZESŁODZONY OCEAN
ANDRZEJ PIEŃKOWSKI
Gwałtowna zmiana klimatu stała się bardziej realna niż kiedykolwiek. Prawie 20 lat temu amerykański klimatolog Wallace S. Broecker zasugerował, że pionowa cyrkulacja oceaniczna na północnym Atlantyku może "przełączać" klimat Ziemi między dwoma ...
RAKIETY PRZECIW RAKIETOM
JERZY LIWIŃSKI
Stany Zjednoczone zamierzają zbudować system obrony przed balistycznymi rakietami z głowicami jądrowymi. Jak działa taki parasol ochronny? Czy i komu może zapewnić bezpieczeństwo? W okresie "zimnej wojny" rakiety strategiczne z głowicami jądrowymi, ...
KOCHANIE POŁKNĄŁEM DZIECIAKI
MAREK ŻABKA
Większość z nas za wzór przykładnych rodziców uważa ptaki i ssaki. No, może jeszcze pszczoły, termity czy mrówki. Ale płazy? Czy ktoś słyszał o karmiącej, a tym bardziej o ciężarnej żabie? Płazy są jedną z najstarszych gromad kręgowców. To one około ...
PARSZYWA PRYSZCZYCA
JACEK NAROŻNIAK
Jeszcze nie uporaliśmy się z chorobą wściekłych krów, a tu - jak grom z jasnego nieba - spada na nas pryszczyca. W przeciwieństwie do gąbczastej encefalopatii, czyli BSE, pryszczyca stanowi jednak niewielkie zagrożenie dla człowieka. Wirus pryszczycy ...
CYBERWŁAMYWACZE
BOGDAN MIŚ
Możesz paść ofiarą wysoko kwalifikowanego przestępcy komputerowego, wcale o tym nie wiedząc. Może się tak stać, mimo że nie prowadzisz interesów w Internecie, nie przechowujesz w swoim komputerze tajnych danych, ani nawet... nie jesteś posiadaczem tej ...
ŻELAZNE ŁĄKI
MIROSŁAW RUTKOWSKI
Każdy z nas, nawet o tym nie wiedząc, może mieć w przydomowym ogródku niewielkie złoże żelaza. Wczesną wiosną sąsiad posadził wzdłuż ogrodzenia rząd tuj. Przez całe lato równiutki szpaler szybko rosnących krzewów cieszył nasze oczy. Jednak już jesienią ...
OŚWIATOWEJ REWOLUCJI CIĄG DALSZY
WŁODZIMIERZ ZIELICZ
Jeśli wierzyć Ministerstwu Edukacji, już od 1 września 2002 roku polskie szkolnictwo ponadpodstawowe przejdzie prawdziwą rewolucję. Czteroletnie licea, pięcioletnie technika i znaczna część zasadniczych szkół zawodowych zamieni się w trzyletnie licea ...
ROZWIĄZYWANIE ZAGADEK PRZESZŁOŚCI
KLARA SOŁTAN-KOŚCIELECKA PAWEŁ KOŚCIELECKI
Ludzi pasjonuje wiele tajemnic, które pozostawili nam przodkowie. Nauka próbuje je rozwiązać różnymi metodami. Jedną z takich zagadek jest Całun z Turynu już od 100 lat toczą się spory, kiedy on powstał. W 2000 roku, z okazji Wielkiego Jubileuszu, Całun ...
CHIŃSZCZYZNA
ADINA ZEMANEK BOGDAN S. ZEMANEK
Wiele milionów Chińczyków - zwłaszcza starszych - nie zna języka ogólnonarodowego. Jedynym środkiem komunikowania się z rodakami z drugiego krańca Chin jest... pismo. Nie mogąc się dogadać, mogą się "dopisać". Nasze pismo - alfabet łaciński ...
ROZMYŚLAJCIE NAD MOWĄ - ALERGOGENNY - JAK KRYMINOGENNY
JAN MIODEK
Nowo utworzone słowo często budzi wątpliwości. Gdybym miał powiedzieć, z ugruntowaniem jakiej prawdy o funkcjonowaniu języka mam największe kłopoty, bez wahania wskazałbym na obszar działań mechanizmów słowotwórczej analogii, pozwalających ten czy ...
POSKRAMIACZE ELEKTRONÓW I DZIUR
JACEK KOSSUT
Twórcze wykorzystanie teorii kwantowej przez ubiegłorocznych noblistów zapoczątkowało rozwój dzisiejszej cywilizacji informatycznej. Wszyscy wiemy, że elektroniczne obwody scalone, zawierające ogromne liczby tranzystorów, możemy spotkać w życiu codziennym ...
SZCZYPTA SOLI - NA WZÓR I PODOBIEŃSTWO
X.RUT
Dawno nie widziałem się z panem S., dlatego skwapliwie przystałem na propozycję wypicia kawy w jego towarzystwie. Do kawiarni przyszedłem przed nim, usiadłem przy stoliku, ale ledwo zdążyłem cokolwiek zamówić, zjawił się pan S. Wyglądał na bardzo zmęczonego, ...
CO NOWEGO
MICHAŁ MIŚ
Głośniki na wycieczkę Creative PlayDock PD200 to przenośne głośniki stworzone po to, aby zamienić popularny odtwarzacz plików mp3 Jukebox w miniwieżę. PlayDock, firmowany przez Creative - najbardziej znanego producenta komputerowych kart muzycznych, ...
LABORATORIUM WIEDZY I ŻYCIA - PODCZERWIEŃ I PÓŁPRZEWODNIKI
JAN GAJ
Co to jest podczerwień? Co widzi półprzewodnik? W jaki sposób pilot "mówi" do telewizora? Jeżeli te pytania wydają się interesujące, zapraszam do przeczytania artykułu. Można w nim znaleźć inspirację do pracy nad rozkodowaniem nieznanego ...
INTERNET - PODGLĄDANIE NA ODLEGŁOŚĆ
BOGDAN MIŚ
Ogromną karierę robią ostatnio nadawane przez różne stacje telewizyjne tzw. "reality shows", czyli - w gruncie rzeczy - podglądanie "rzeczywistego" życia (użyłem cudzysłowu, w telewizji bowiem pokazywane są wydarzenia prawdziwe, ale ...
GŁOWA DO GÓRY
MICHAŁ RÓŻYCZKA
Niebo nad Polską w nocy z 1 na 2 maja o godz. 24:00 (te same gwiazdozbiory będą widoczne 15 maja o 23:00, 31 maja o 22:00 i 15 czerwca o 21:00). Na mapce znajdują się gwiazdy jaśniejsze od 4.5 wielkości gwiazdowej (4.5m), schematycznie ukazana wstęga ...
ASTRONOTKI
MICHAŁ RÓŻYCZKA
Hale-Bopp nadal aktywna. Cztery lata po przejściu przez peryhelium kometa Hale-Bopp nadal utrzymuje wysoką aktywność. Wiosną 1997 roku była dobrze widoczna gołym okiem. Dziś można ją ujrzeć tylko przez duży teleskop, ale widok jest niezmiennie imponujący. ...
PUZELAND
MAREK PENSZKO
Eliminacje do mistrzostw Przed nami 6 Mistrzostwa Polski oraz 10 Mistrzostwa Świata w Rozwiązywaniu Łamigłówek. Wszystkich miłośników intelektualnego relaksu zapraszamy do eliminacji, które składają się z dwóch części, obejmujących w sumie dziesięć ...
UCZENI W ANEGDOCIE - HERR GEHEIMRAT
ANDRZEJ KAJETAN WRÓBLEWSKI
Pewnego razu do monachijskiego instytutu sławnego fizyka Arnolda Sommerfelda przyjechał z Ameryki gość, który znał trochę niemiecki. Gdy pierwszy raz spotkał na korytarzu Sommerfelda, przywitał go słowami "Guten Morgen" (dzień dobry) i bardzo ...