Twoja wyszukiwarka

Czerwiec 2001
SYGNAŁY - WIELKI WYBUCH DO LAMUSA?
MICHAŁ RÓŻYCZKA
Zderzenia płaskich wszechświatów - rewolucja w kosmologii czy przedwczesny entuzjazm mediów? W połowie kwietnia tygodnik New Scientist przedstawił nową, atrakcyjną wizję początku Wszechświata. Jej autorzy przyjmują, że to, co uważamy za Wszechświat, ...
SYGNAŁY - SZACHY PRZEZ TELEFON
BOGDAN MIŚ
Niebawem można będzie zagrać w szachy przez telefon komórkowy. Pod koniec marca amerykańska firma informatyczna UIEvolution podała do wiadomości, że znalazła sposób na znaczne zwiększenie możliwości telefonów komórkowych oraz innych urządzeń przenośnych. ...
SYGNAŁY - NIESPODZIANKA W PALENQUE
SA
Dżungla odsłoniła nieznane obszary starożytnego miasta Majów. Archeolodzy uczestniczący w Projekcie Kartograficznym Palenque (Palenque Mapping Project), którzy badali otoczenie słynnego stanowiska z klasycznego okresu kultury Majów w Meksyku, odkryli ...
SYGNAŁY - ROLNICTWO MAŁO ZIELONE
EWA KOŁODZIEJAK-NIECKUŁA
Rolnictwo wydatnie przyczynia się do światowego kryzysu ekologicznego. Raport na temat światowego rolnictwa, sporządzony przez International Food Policy Research Institute i World Resources Institute, podaje: rolnicy zużywają na podlewanie blisko ...
SYGNAŁY - JAD KIEŁBASIANY WYGŁADZA ZMARSZCZKI
PIOTR KOSSOBUDZKI
Groźna toksyna znalazła zastosowanie w kosmetyce i dermatologii. Do niedawna bakteria Clostridium botulinum była znana jedynie jako sprawca groźnych zatruć po zjedzeniu nieświeżych konserw czy wędlin. Wytwarzana przez nią toksyna, zwana potocznie ...
SYGNAŁY - STRAŻACY NA SKRZYDŁACH
JERZY LIWIŃSKI
Rosja umocniła się na pozycji lidera wśród producentów wodnosamolotów. Wschodnie mocarstwo uruchomiło seryjną produkcję nowego wielozadaniowego wodnosamolotu Be-200. Zapotrzebowanie lotnictwa światowego na nowe samoloty startujące z wody jest szacowane ...
SYGNAŁY - Z PRZYMRUŻENIEM OKA
KRZYSZTOF SZYMBORSKI
Plotkowanie pomaga Specjalistka od psychologii pracy, Kathryn Waddington z London City University, na niedawnej konferencji Brytyjskiego Towarzystwa Psychologicznego w Winchester ogłosiła wyniki swoich badań, które świadczą o zbawiennej roli plotkarstwa ...
SYGNAŁY - ODYSEJA MARSJAŃSKA 2001
MICHAŁ RÓŻYCZKA
Na początku kwietnia wystartowała kolejna amerykańska sonda przeznaczona do badań Marsa. Po niepowodzeniach misji Mars Climate Orbiter (sonda uległa zniszczeniu w atmosferze Czerwonej Planety) i Mars Polar Lander (sonda najprawdopodobniej rozbiła ...
SYGNAŁY - TAM I Z POWROTEM
GRZEGORZ NALEPA
Odkryto niezwykłe zjawisko występujące podczas odczytywania genów. Według podręczników biologii molekularnej w pojedynczym genie tylko jedna z dwóch nici DNA zawiera bezpośrednią informację o budowie białka. Drugi komplementarny łańcuch DNA jest potrzebny ...
SYGNAŁY - JAK STUDIOWAĆ, TO...
MARIA SUPRANOWICZ
...tylko w Warszawie. Takie rezultaty przynosi ranking wyższych uczelni 2001, przygotowany przez Rzeczpospolitą i Perspektywy. Na pierwszym miejscu wśród 75 uczelni znalazł się Uniwersytet Warszawski, na trzecim miejscu Politechnika Warszawska, na ...
SYGNAŁY - NAPRAWIANIE SERCA
BARBARA PRATZER
Serce naprawi się samo, jeśli dostarczyć mu trochę komórek macierzystych. Po sukcesie francuskich uczonych, którzy wstrzyknęli do serca uszkodzonego wskutek zawału komórki mięśniowe z uda pacjenta, uzyskując znaczną poprawę pracy całego narządu, pojawił ...
SYGNAŁY - KWAŚNY ŚNIEG NAD ARKTYKĄ
ANDRZEJ PIEŃKOWSKI
Hydraty kwasu azotowego powiększają dziurę ozonową. Jesienią zeszłego roku zanotowano rekordową dziurę ozonową nad Antarktydą i istnieje obawa, że sytuacja powtórzy się tej wiosny nad Arktyką. Naukowcy znaleźli właśnie wiarygodne wyjaśnienie tego zjawiska. ...
SYGNAŁY - KECK POBIŁ HUBBLE`A
MICHAŁ RÓŻYCZKA
Teleskop Kecka wyposażono w nowy przyrząd, który umożliwia prowadzenie niezwykle dokładnych obserwacji. Po raz pierwszy udało się obejrzeć szczegóły budowy gazowo-pyłowego dysku otaczającego nowo powstałą gwiazdę. Dokonano tego za pomocą nowego przyrządu ...
SYGNAŁY - SOJA W WALCE Z ALZHEIMEREM
JACEK NAROŻNIAK
Czy związki zawarte w soi mogą hamować chorobę Alzheimera? O tym, że soja jest zdrowa, wiadomo nie od dziś. Zawarte w niej związki nazywane izoflawonami lub fitoestrogenami zapobiegają chorobom serca i zmniejszają ryzyko rozwoju osteoporozy. Ponieważ ...
SYGNAŁY - KAMIENNY LAS NA DNIE ATLANTYKU
ANDRZEJ PIEŃKOWSKI
Odkryto nowy rodzaj podmorskich kominów hydrotermalnych. Podczas badania podmorskiej góry na środku Atlantyku, w rejonie Wysp Azorskich, naukowcy natrafili na niezwykły kamienny las. Tworzą go gęsto porozmieszczane, bardzo wysokie - do 55 m - kominy ...
SYGNAŁY - PODPIS ELEKTRONICZNY SFAŁSZOWANY?
BOGDAN MIŚ
Czescy informatycy znaleźli lukę w systemie. W połowie marca dwu czeskim informatykom udało się złamać tajemnicę elektronicznego podpisu. W każdym razie taka informacja obiegła cały świat, wzbudzając wszędzie zrozumiałe emocje szczególnie w instytucjach ...
SYGNAŁY - SŁOWA I KAMIENIE
PIOTR KOSSOBUDZKI
Posługiwanie się mową i obróbka kamiennych narzędzi mogą mieć wiele wspólnego. Co sprawiło, że w pewnym momencie ewolucji człowieka nastąpiło niezwykłe przyspieszenie? Paleoantropolog Stanley Ambrose dowodzi, że stało się to dzięki wytwarzaniu złożonych ...
SYGNAŁY - POŻEGNANIE Z KOTEM?
JACEK NAROŻNIAK
Eliminacja domowych alergenów może uchronić dziecko przed astmą. Astma staje się coraz bardziej powszechną dolegliwością, a jej odmiana alergiczna jest uznawana za jedną z chorób cywilizacyjnych. Tempo zachorowań na nią rośnie w zastraszającym tempie. ...
SYGNAŁY - RUCHLIWY ZAKĄTEK ANTARKTYDY
ANDRZEJ PIEŃKOWSKI
Jeden z antarktycznych lodowców bardzo szybko topnieje i spływa do morza. Cieplejsze lata końca XX wieku odcisnęły wyraźne piętno na wielu górskich lodowcach. Szczególnie dotyczy to lodowców położonych w strefie tropikalnej, gdzie występują duże różnice ...
SYGNAŁY - PTAKI POD PRESJĄ
DOROTA MIKOS
Niewesołe prognozy angielskich ornitologów. Zmiany klimatu Ziemi związane ze wzrostem efektu cieplarnianego mogą się okazać tragiczne w skutkach dla wielu gatunków ptaków, choć innym mogą przynieść pewne korzyści. Raport na ten temat wydało Królewskie ...
SYGNAŁY - ZAWODY DLA CYBERDETEKTYWÓW
BOGDAN MIŚ
Rozstrzygnięto niezwykle elitarny konkurs dla informatyków. W marcu rozstrzygnięto tegoroczną edycję wyjątkowego konkursu, wymierzonego przeciw komputerowym przestępcom, zwanym krakerami. Honeynet Project Forensic Challenge przyciąga wszystkich, którzy ...
SYGNAŁY - NAPRAWDĘ PRZYSPIESZAMY
MICHAŁ RÓŻYCZKA
Wybuch niezmiernie dalekiej supernowej potwierdza, że Wszechświat rozszerza się coraz szybciej. W 1995 roku Kosmiczny Teleskop Hubble'a sfotografował odległe galaktyki znajdujące się w tzw. Głębokim Polu Hubble'a. Dwa lata później dokonano ponownego ...
SYGNAŁY - ZAPACH W CENIE
EWA KOŁODZIEJAK-NIECKUŁA
Czy w przyszłości zamiast połykać pigułkę postawimy na stole wazon z bukietem specjalnie dobranych wonnych kwiatów? Aromaterapia ma obecnie wielu zwolenników i dość kruche naukowe podstawy. Możemy się tylko domyślać, że pewne zapachy wpływają na kondycję ...
SYGNAŁY - SKALA APGAR WCIĄŻ AKTUALNA
PIOTR KOSSOBUDZKI
Metoda badania stanu zdrowia noworodków oparła się próbie czasu. Do oceny stanu nowo narodzonych dzieci powszechnie stosuje się tzw. skalę Apgar. Minutę lub pięć minut po urodzeniu sprawdza się napięcie mięśni, tętno, ukrwienie skóry, oddychanie i reakcję ...
SYGNAŁY - SADZA GRZEJE
ANDRZEJ PIEŃKOWSKI
Drobne cząstki czystego węgla zwiększają efekt cieplarniany. W bilansach klimatologów aerozole obecne w atmosferze - np. chmury, mgły i dymy - uważane są za czynnik przeciwdziałający ociepleniu. Jednak okazuje się, że jeden typ aerozoli pełni rolę zgoła ...
CYFROWI WOJOWNICY
WIESŁAW B. PIETRZAK
Żołnierz coraz bardziej przypomina dziś postacie z filmów fantastycznonaukowych. "Inteligentne hełmy", nigdy nie chybiająca broń i inne podobne gadżety to już rzeczywistość. Współczesny sprzęt wojskowy to nie tylko siła ognia, ale coraz częściej ...
POLSKIE KOLIBRY
MARCIN SIELEZNIEW
Pragnę się podzielić pewną przygodą z wakacji. W czerwcu zauważyłem koło Przemyśla niewielkiego ptaszka, który niezwykle precyzyjnie wyjadał małym dziobkiem nektar z kwiatów. Kolega powiedział, że to koliber, którego "przywiało" do Polski. ...
ŚWIATŁO NA NO
JACEK PRZYBYLSKI
Najwięcej o zadziwiających właściwościach tlenku azotu dowiedzieliśmy się przy okazji prezentacji Viagry. Nowe informacje o NO wydają się równie ekscytujące jak lek na impotencję. Jak to często bywa w nauce, również odkrycie niezwykłych właściwości ...
BŁĘKITNE STUDNIE
MIROSŁAW RUTKOWSKI
Na naszych oczach usuwane są ostatnie białe plamy z mapy świata. Blue holes błękitne studnie, zagadkowe "źrenice morza" powoli odsłaniają swoje tajemnice. Morze Karaibskie, 60 mil na północny wschód od Belize City. Biały katamaran tnie błękitną ...
CORAZ WIĘCEJ PLANET
MICHAŁ RÓŻYCZKA
Odkryto już ponad 60 pozasłonecznych planet. Nie znaleźliśmy dotąd planet podobnych do Ziemi, ani nawet wskazówek przemawiających za ich istnieniem. Ciągle jest jednak szansa, że gdzieś wokół sąsiednich gwiazd krążą planety podobne do naszej. Niedługo ...
NAJJAŚNIEJSZE KROPKI
MARIAN GRYNBERG
Zwykła dociekliwość fizyków daje efekty, o których nie myślą, podejmując badania. Przykładem tego są kropki kwantowe. Istnieje świat o niższej liczbie wymiarów od tego trójwymiarowego, w którym żyjemy i do którego przywykliśmy. W artykule "Druty ...
WIELKI PRZYJACIEL?
MAGDALENA GĄSIOREK
Polacy podzielili się na tych, którzy podglądają "Wielkiego Brata", i tych, którzy twierdzą, że w godzinach emisji wyłączają telewizor, czując obrzydzenie. Jeszcze żaden program telewizyjny nie budził tylu emocji. Na czym polega jego niezwykłość? Po ...
JAK NAS WIDZĄ, TAK NAS CHCĄ
NATALIA SZCZUCKA-KUBISZ
Odpowiedź na pytanie, jak postrzegają Polaków obywatele krajów należących do Unii Europejskiej, jest bardzo ważna; przecież staramy się o jak najszybsze przyjęcie do rodziny państw europejskich. Oto nasz wizerunek w oczach dwóch wybranych narodów: Niemców ...
SZUKAM PRACY
RAFAŁ RIEDEL
Prawie 3 mln Polaków szuka pracy - to tyle, ile wynosi populacja dorosłych mieszkańców trzech województw. Lada chwila dołączą do nich tegoroczni absolwenci szkół. Ekonomiści twierdzą, iż stopa bezrobocia na poziomie 4% jest naturalna w krajach, ...
ROZMYŚLAJCIE NAD MOWĄ - KARIERA TECHNOLOGII
JAN MIODEK
W wypowiedzi Stanisława Kani w Gazecie Wyborczej na temat tragicznych wydarzeń na Wybrzeżu w grudniu 1970 roku pojawiło się zdanie: "Gomułka wydał też dyspozycje w sprawie technologii strzelania kolejno: ostrzeżenia, strzały w górę i pod nogi". Obecna ...
SZCZYPTA SOLI - ZIELONA WODA NA BIEGUNIE
X.RUT
Rosyjski atomowy lodołamacz "Jamał" co roku odbywa letni rejs do bieguna północnego. Na początku sierpnia 2000 roku, po krótszej niż zazwyczaj podróży, dowiózł na biegun międzynarodową ekipę badaczy Arktyki. Oczom uczonych i załogi ukazał się ...
ZMIERZCH EPOKI GUTENBERGA
MICHAŁ MIŚ
Czy czasy drukowanej książki odchodzą w przeszłość? Według przewidywań założyciela Microsoftu, Billa Gatesa, za ćwierć wieku papier stanie się anachronizmem, a książki będą dostępne jedynie w postaci komputerowego pliku. Jak wskazują dotychczasowe doświadczenia, ...
TRUCIZNY NA CELOWNIKU
EWA KOŁODZIEJAK-NIECKUŁA
Wszechobecne, skutecznie opierające się rozpadowi i groźne dla ludzi związki organiczne od wielu lat są tematem międzynarodowych spotkań. Ich owocem jest Konwencja Sztokholmska. Czy dzięki niej uda się wreszcie oczyścić środowisko z tych zanieczyszczeń? Ubiegły ...
CO NOWEGO
MAREK CHROMICKI
Elektroniczny małż Firma Hasbro, producent najlepiej sprzedającej się zabawki wszech czasów Furby'ego zaprezentowała niedawno kolejnego elektronicznego zwierzaka. Shelby jest sympatycznym stworkiem podobnym do małża. Zna o 70% więcej słów i zwrotów ...
LABORATORIUM WIEDZ I ŻYCIA - KAMIEŃ CELTYCKI
JAN GAJ
Co ma wspólnego ruch drgający z obrotowym? Czy kamień może mieć ulubiony kierunek obrotu? Czy Celtowie znali mechanikę bryły sztywnej? Proponuję zbadanie brył, które wyraźnie "wolą" kręcić się w jedną stronę. Noszą one nazwę kamieni ...
GŁOWA DO GÓRY
MICHAŁ RÓŻYCZKA
Niebo nad Polską w nocy z 1 na 2 czerwca o godz. 24:00 (te same gwiazdozbiory będą widoczne15 czerwca o 23:00, 30 czerwca o 22:00 i 15 lipca o 21:00). Na mapce znajdują się gwiazdy jaśniejsze od 4.5 wielkości gwiazdowej (4.5m), schematycznie ukazana ...
ASTRONOTKI
MICHAŁ RÓŻYCZKA
Bliżej Almy. Na początku kwietnia przedstawiciele Europy, Japonii, Kanady i USA podpisali deklarację, w której wyrazili wolę zbudowania i utrzymywania w ruchu olbrzymiego zestawu radioteleskopów przeznaczonych do obserwacji na falach milimetrowych i ...
PUZELAND
MAREK PENSZKO
Zakończyły się eliminacje do 6 Mistrzostw Polski w Rozwiązywaniu Łamigłówek, a równocześnie do 10 Łamigłówkowych Mistrzostw Świata. Polegały one przypomnijmy na rozwiązywaniu zadań zamieszczonych w majowym numerze Wiedzy i Życia oraz w Magazynie ...
UCZENI W ANEGDOCIE - DOM Z KOMET
ANDRZEJ KAJETAN WRÓBLEWSKI
Edward Emerson Barnard przyszedł na świat w Nashville w stanie Tennessee 10 grudnia 1857 roku. Był wychowywany z bratem przez matkę, ponieważ ojciec zmarł przed jego urodzeniem. Ta kobieta z charakterem, mimo borykania się ze strasznym ubóstwem, dokładała ...